zaterdag 18 juni 2022

Een ode aan de Grote Paul McCartney, bij zijn tachtigste verjaardag

Om maar met de deur in huis te vallen: van harte gefeliciteerd met de 80ste verjaardag van Paul McCartney vandaag, lieve lezers! Het is een heuglijke dag. Niet alleen omdat Paul in goede gezondheid zijn negende (!) decennium aanbreekt, maar ook omdat wij daar getuigen van mogen zijn. Omdat wij leven in het McCartney-tijdperk. Het is niet zomaar iets. Besef dat goed: er wordt straks door komende generaties met afgunst naar ons gekeken. Hoeveel mensen hadden niet op een krukje in een hoek van een galerij aan de Amsterdamse Breestraat willen zitten, om toe te kijken hoe Rembrandt van Rijn zijn Nachtwacht schilderde? Of naast Johann Sebastian Bach, terwijl hij de eerste noten van de Matthäus Passion noteerde?


Nu zaten wij de afgelopen decennia meestal niet bij Paul McCartney aan de piano, als hij zijn zoveelste meesterwerk bedacht (helaas niet) maar waren we er het grootste deel van ons leven wel getuigen van hoe zijn uitzonderlijke carrière zich ontwikkelde. In de eeuw waarin de schrijvende pers, radio, televisie en social media in sneltreinvaart oprukten, was Paul McCartney nooit ver weg. En dus hielden we altijd een oogje in het zeil, vanaf het moment dat we als een blok gevallen waren voor de man en zijn muziek. En haalden we de gemiste jaren in door alles te lezen, luisteren en kijken waar we onze hand op konden leggen. Dat is aardig wat bij iemand als Paul McCartney.

En dus is Paul McCartney voor veel mensen gevoelsmatig familie geworden. Een avontuurlijke neef of een favoriete oom. Het is maar net hoe je hem wilt zien. In ieder geval iemand die er altijd bij is. Die precies het liedje aanreikt dat je nodig hebt. Als je op een zonnige zondagmiddag langs de velden fietst, maar ook als de ruitenwissers op een herfstige dinsdag bij het vallen van de avond de regen nauwelijks bij kunnen houden en je naar huis verlangt. Bij de blijdschap van nieuw leven, bij het afscheid van een vader. In het achteloos neuriën of fluiten van dat ene deuntje dat de hele dag in je hoofd blijft hangen.

We zagen, al was dat soms in retrospect, Paul de afgelopen decennia uitgroeien van een ambitieuze rock 'n' roller tot het grootste idool van de jaren zestig. Van een familieman tot een stadionrocker, van iemand die zijn belangrijkste muzikale partner (John) en zijn grote liefde (Linda) verloor tot de man die altijd weer een glimlach om zijn lippen toverde en dapper zijn duim naar een eindeloze stroom fotografen opstak. Van een eenvoudige Liverpoolse jongen, tot een grootstedelijke bohémien. Van een Schotse schapenboer tot een beminnelijke grootvader. Iemand die zijn haren niet meer verft, werkelijk niets meer te bewijzen heeft en volop geniet van de jaren die hem nog gegeven zijn. Het liefst in overvolle stadions, waar hij drie avonden achter elkaar hits zou kunnen spelen. Zonder ook maar één dubbeling in zijn setlist. En altijd met die guitige glimlach, die twinkeling in zijn ogen.

Paul McCartney is een uitzonderlijk mens. Voor ons precies de goede man, op het goede tijdstip. Iemand die ons nu al meer mooie melodieën heeft gegeven dan we ooit hadden kunnen dromen. Net als Rembrandt, die zijn achternaam niet meer nodig heeft. Net als Bach die het zonder zijn voornaam kan doen: zo gaat hij straks de geschiedenisboeken in als McCartney. De Grote McCartney uit Liverpool, die zijn muzikale stempel drukte op de tweede helft van de twintigste eeuw, en bovendien op de eerste helft van de enentwingste. En daar zijn wij getuigen van. Laten we er zo lang mogelijk van blijven genieten. Dat doet hij zelf ook. Leve Paul McCartney!

Beluister de speciale McCartney 80-aflevering van Fab4Cast en hoor de vele mooie bijdragen van luisteraars, die vertellen over 'hun McCartney-moment'.

BeatlesTalk verschijnt in de maanden juli en augustus niet als digitale nieuwsbrief, maar wel met columns uit het archief (via Facebook en Twitter). In september is BeatlesTalk terug!

zaterdag 4 juni 2022

Came The Lightening: Olivia Harrison komt met exclusieve uitgave ter nagedachtenis aan George

Wanneer ik 'tien minuten gratis winkelen' zou winnen, dan zou ik ze besteden in de webwinkel van Genesis Publications. De website van deze uitgever van exclusieve, bibliofiele uitgaven op het gebied van kunst en muziek, maakt me hebberig. Vooral vanwege de prachtige Beatlesuitgaven die er te vinden zijn (Living In The Material World, met recht). Al keek ik laatst ook likkebaardend naar het boek Cat Stevens: Back, Beyond 1971 over de periode waarin de singer-songwriter zijn drie muzikale meesterwerken uitbracht. Maar dit is een Beatlesblog, mensen. Dus attendeer ik jullie op iets Beatlesachtigs moois dat deze maand bij Genesis Publications verschijnt. Olivia Harrison publiceert Came The Lightening: 20 poems for George.

Olivia als auteur
Twintig gedichten, ruim twintig jaar na het overlijden van haar man. Olivia reflecteert met deze poëziebundel op haar leven met George, zo lees ik in de aankondiging. Mooi en interessant om dat twee decennia na zo'n verdrietig afscheid te doen, denk ik. Verdriet verdwijnt nooit, wanneer je een dierbare verliest, maar het verandert wel. En dus besloot Olivia Harrison haar gevoelens te verwoorden en met de wereld te delen. Al eerder was ze intensief betrokken bij het lijvige coffee table book 'Living In The Material World' dat in 2011, tien jaar na het overlijden van George, met de gelijknamige Martin Scorcese-documentaire verscheen. Net als bij de heruitgave van I Me Mine en het boek bij de jubileumbox van het album All Things Must Pass. Voor die laatste titel mocht ze onlangs een Grammy Award in ontvangst nemen. Ik vind het mooi dat Olivia zich steeds duidelijker als auteur en redacteur manifesteert. 



Twee edities
Came The Lightening verschijnt bij Genesis in twee edities: de Collector-editie (1000 genummerde en gesigneerde exemplaren, 125 pond/100 pond op voorinschrijving) en de Deluxe-editie (500 genummer en gesigneerde exemplaren, 315 pond/285 pond op voorinschrijving). Bij deze laatste uitgaven horen vier losse prints, een hartvormig symbool en een eikenhouten boekenlegger van het hout uit de tuin van Friar Park. Het klinkt toch allemaal weer zeer smaakvol, moet ik zeggen. 

Een overzicht van de Deluxe-editie van 
Came The Lightening


Martin, Klaus en Mary
Als we naar de preview van de inhoud van het boek kijken, valt op dat opnieuw Martin Scorcese bij de uitgave betrokken is. Hij verzorgde het voorwoord. Dan volgen twintig gedichten, afgewisseld door illustraties en foto's, waarin de natuur sterk vertegenwoordigd is. Het boek bevat onder andere foto's van Henry Grossman, Sue Flood en Mary McCartney. Heel fijn: ook good old Klaus Voormann kreeg met een illustratie een plek in het boek. De twintig gedichten zijn genummerd met Romeinse cijfers, zo laat de getoonde inhoudsopgave zien:



 

Beschikbaar vanaf september
Came The Lightening zal ongetwijfeld wereldwijd zijn weg vinden naar vele Beatles- en George Harrison-liefhebbers. De bundel is vanaf juni te bestellen en komt in september beschikbaar. Wat ik zo mooi vind aan de Harrisons: het is vaak lange tijd stil, maar áls ze met iets komen, is het smaakvol tot achter de komma.

zaterdag 21 mei 2022

Paul McCartney wordt volgende maand 80: dat gaan we in Nederland op verschillende manieren vieren!

Mening Beatles- en McCartney-fan zal het niet ontgaan: we stomen af op de 80ste verjaardag van Sir James Paul McCartney. En dat is niet zomaar iets. Dat mag en moet misschien wel gevierd worden. Ik ben benieuwd wat die 80ste verjaardag van onze Paul, die momenteel weer volop in de belangstelling staat door zijn Amerikaanse Got Back-tour, wereldwijd teweeg gaat brengen. In ieder geval borrelt het in ons kikkerlandje al van de plannen en de mooie initiatieven. Om te voorkomen dat jullie zeggen: "Had me nu eerder gewaarschuwd," leek het me daarom een goed idee om er een paar op een rij te zetten. Kun je altijd kijken of je dat feestje wilt meevieren.

Hoe een oproep tot een boek leidde
Mocht het je ontgaan zijn, bijvoorbeeld omdat je Fab4Cast niet op de socials volgt, dan vind je het misschien interessant om te weten dat John Stelck en Sven Kruizinga een prachtig boek hebben geschreven en vormgegeven, getiteld "McCartney 80X in het Nederlands". Dat project kwam zelfs voort uit een aflevering van Fab4Cast. Misschien kun je het wel een spin-off noemen, zoals Fab4Cast onlangs berichtte. Wat gebeurde er namelijk? In mei 2018 namen Wibo, Michiel en Jan Cees met (ver)taalvirtuozen Erik Bindervoet & Robbert-Jan Henkes Fab4Cast nummer 96 op over The Beatles in het Nederlands. Het werd een geanimeerde en interessante aflevering, waarin de heren vertelden over de manier waarop zij 214 Beatlesnummers vertaalden in het Nederlands. Wat waren hun uitdagingen? Hoe ontstonden goede vondsten? Singer-songwriter en Beatleskenner Yorick van Norden speelde en zong in de uitzending enkele vertaalde Beatlesnummers.

Auteurs John Stelck en Sven Kruizinga

Crowfundingsactie
Maar dat was niet alles, want Fab4Cast riep luisteraars op om zelf met een originele vertaling van Paul McCartneys eclectische songtekst van Monkberry Moon Delight, van het RAM-album uit 1971 te komen. Een ware uitdaging. Tot de mooiste inzendingen behoorde de tekst van John Stelck en Sven Kruizinga, die vervolgens zó de smaak te pakken kregen dat ze aan de slag gingen met méér McCartney-nummers. Inmiddels ligt er een boek, klaar, met maarliefst 80 vertalingen, ter ere van Pauls aanstaande verjaardagsjubileum. Fab4Cast mocht de pdf van het boek zien en het blijkt ook nog eens prachtig verzorgd opgemaakt te zijn, door John Stelck, die zelf vormgever is. Loek Weijts zorgde voor de illustraties. Tot nu toe konden de heren nog geen uitgever vinden en hebben ze een crowdfundingsactie opgezet om dit pareltje te doen verschijnen. Op deze pagina vind je een filmpje, waarin ze uitleg geven over hun project. 

Preview van McCartney 80X in het Nederlands

Hertalingen en veel verwijzingen naar Nederland
Zo maakten ze niet alleen vertalingen, maar ook voor een deel hertalingen, waarbij de sfeer of de klanken van het origineel voorop stonden, in plaats van de letterlijke inhoud. Veel teksten hebben een Nederlands thema. London Town werd Rotterdam en Mull of Kintyre Schiermonnikoog. Als je via het filmpje een blik op de inhoudsopgave werpt, heb je zin dat boek in je handen te hebben, door te bladeren en neuriënd en zachtjes (of hard!) zingend opnieuw kennis te maken met het repertoire van De Meester en de vondsten van de twee inventievelingen die hem vertaalden. Heb je zin in een voorproefje? Dan deel ik alvast de vertaling van Backseat of My Car. Natuurlijk nodig ik jullie uit de crowdfundingsactie te steunen. Op de site lees je hoe je mee kunt doen en één of meer exemplaren kunt bestellen. Warm aanbevolen, kijk maar eens naar de inhoudsopgave: 

En...stay tuned....want daarna vertel ik je over een paar fantastische verjaardagsconcerten die voor McCartney in voorbereiding zijn.


Achterbankje van mijn Daf
(The backseat of my car)

Scheur over de snelweg, schatje ik wil nu wel weg
Maar luister naar haar vaders plaat, maak het niet te laat
Wij zijn druk aan ’t vrije op ’t achterbankje van mijn Daf

(Zoekend naar een rit naar overal)
(Zoekend naar een rit in en uit de stad)
(Wandelen wat rond naar overal)
(Zoekend naar een rit in en uit)

Die rode neonlichten. Ja, Parijs kent zovele gezichten
Maar luister naar haar vaders lied, vrijen mag je niet
Wij zijn druk aan ’t rije op ’t achterbankje van mijn Daf
We waren maar aan ’t vrije op ’t achterbankje van mijn Daf
Toen wij stopten met rijden, was ’t laat dat was niet te vermijden
Maar luister naar haar vaders lied.

Echte liefde dat kan nooit stuk
(Oh, oh) Echte liefde dat kan nooit stuk
(Oh, oh) Echte liefde dat kan nooit stuk

Ja, Parijs kent zovele gezichten
Op ’t achterbankje van mijn Daf
(Oh, oh) Echte liefde dat kan nooit stuk (6x)
Nee, nee, nee
Echte liefde die kan nooit stuk


Concert in Het Patronaat
Als je niet alleen met een boek op de bank zachtjes voor je uit wilt zingen, dan kun je Macca's tachtigste verjaardag in juni uitbundig vieren bij één van de concerten die ter ere van hem georganiseerd worden. Op De Datum Zelf, 18 juni aanstaande, bundelen artiesten uit de regio Haarlem hun krachten in een fantastisch concert in Het Patronaat, getiteld Paul McCartney 80. Op de site van Het Patronaat vind je informatie over kaarten en de line-up, maar ik kan alvast schrijven dat artiesten als Leon Klaasse en Jan van der Meij (The Analogues), Yorick van Norden, Arnold Smits (Raggende Manne, Gotcha), Merijn van Haren (Navarone en soms ook van The Analogues), Sandra van Nieuwland en vele andere musici en solisten hun medewerking verlenen. Net als een batterij strijkers en blazers, passend bij de rijke sound die het repertoire van McCartney heeft. Het optreden is eenmalig en zelf ben ik ook van de partij om op deze bijzondere datum met zoveel McCartney-liefhebbers zijn leven en zijn muziek te vieren. 



Strange Brew trekt een week door Nederland met Macca's repertoire
Maar dat is nog niet alles, want het gelegenheidscollectief Strange Brew, verzorgt in juni een serie van maarliefst vier concerten, onder de noemer McCartney 80. Op 21 juni in Muziekcentrum Enschede, op 22 juni in het Concertgebouw in Amsterdam, 23 juni in Muziekgebouw Eindhoven en tenslotte op 24 juni in de Doelen in Rotterdam. Op de site, waar je ook doorgelinkt wordt naar de kaartverkoop, valt te lezen: "Strange Brew (met o.a. Anne Soldaat en Yorick van Norden) grijpt de 80e verjaardag van Paul McCartney aan om een avond lang zijn allerbeste muziek te spelen. Samen met Gijs Groenteman, Eric Vloeimans, Roel van Velzen, Lucas Hamming, Bertolf, Stephanie Struijk, Pablo van de Poel en Bas van Holt geven zij een muzikaal verjaardagsfeest dat zijn weerga niet kent. En terecht, wat als iemand het verdient is het Macca wel. Natuurlijk komen Hey Jude, Blackbird en Yesterday voorbij, maar ook zijn latere werk krijgt een belangrijke plek in de avond. Van zijn werk met Wings tot stukken van zijn meesterwerk RAM tot die ene favoriet die u misschien nog niet kent."


Ook dat belooft een fantastisch festijn te worden. Het Fab4Cast/BeatlesTalk-team gaat vanaf verschillende plekken in Nederland verslag doen van de McCartney 80-concerten. Misschien loop je ons nog wel tegen het lijf. Want als je in de gelegenheid bent, zorg dan vooral dat je bij één of meer van de optredens bent. Pak desnoods je Daf en "trap 'm aan", zoals wij hier in het Oosten zeggen.

zaterdag 7 mei 2022

Wie speelden de hoofdrol in Paul McCartneys Let 'Em In?

Midden jaren '70 ging Paul McCartney met zijn band Wings als een speer. Het trauma van de Beatles-breakup leek verwerkt, zijn relatie met John Lennon was in rustiger vaarwater gekomen en inmiddels lag de wereld opnieuw aan zijn voeten. Uit die succesperiode stamt het nummer Let 'Em In: de openingstrack van het album Wings At The Speed of Sound (maart 1976) en ook nog apart verschenen als single (juli 1976). Oorspronkelijk schreef Paul het nummer voor Ringo, die het uiteindelijk toch niet wilde hebben. Het is een statige, hoekige, maar ook aanstekelijke mars, waarin Paul diverse personen ten tonele voert. Over wie zingt Paul?


Sister Suzy
Hiermee refereert Paul aan zijn eigen Linda. In een interview vertelde hij dat Linda tijdens hun vakantie op Jamaica door veel locals Suzy genoemd werd. In 1977 bracht Wings onder het pseudoniem  "Suzy and the Red Stripes" de single Seaside Woman uit, geschreven door Linda. Ook Linda refereerde aan de vakantie in Jamaica, waarbij ze vertelde dat de locals doelden op een reggae-versie van het nummer Suzi Q. De "red stripes" sloegen op het Jamaicaanse bier: Red Stripe.




Brother John en Martin Luther

In zijn recent verschenen boek The Lyrics bevestigt Paul dat het hier gaat om John Lennon én om Linda's broer John Eastman. Al las ik ook eerder dat Paul over Brother John zei: "Whoever you want it to be really." Hoe dan ook, voor Paul was zijn zwager John ook nooit ver weg. 
Linda's vader en broer vertegenwoordigden als juridische krachtpatsers Paul tijdens het uiteengaan van The Beatles. Daarbij kozen de overige drie Beatles voor Allen Klein. Het volgende personage in Let 'Em In, Martin Luther, zou volgens sommige bronnen wel echt op John Lennon slaan, die binnen The Beatles door de andere drie plechtig John Martin Luther Lennon genoemd werd. Ik heb daar nooit breed iets over gelezen. Dus besloot ik aan te kloppen (hoe toepasselijk) bij Yorick van Norden, een groot McCartney-kenner die bovendien werkt aan een boek over het oeuvre van Macca. Yorick stuurde me dit stukje interview, waarvan ik de bron even schuldig moet blijven:

Question: “Right so Martin Luther was Martin Luther...”

Paul: “Yes it is actually Martin Luther knocking at my door, yes!”

Question: “Well of course he knocked on the door didn’t he....”

Paul: “Respect! Respect for Luther. Yes that’s... Martin Luther King.”


Paul met zijn schoonvader Lee en zwager John (rechts) Eastman


Phil and Don
Over identiteit van deze personen kan geen enkele twijfel bestaan. Het zijn Phil en (de afgelopen zomer ook overleden) Don Everly. Paul besloot zijn grote idolen te vereeuwingen in Let 'Em In. Toen de prille Beatles in 1958 het nummer All I Have To Do Is Dream hoorden, waren ze enorm onder de indruk. "When we heard it, it blew us away" vertelde McCartney daarover. Paul zou later het nummer On The Wings of A Nightingale voor zijn idolen schrijven. Het werd hun grote comeback-hit.

Deze foto van The Everly Brothers en The Beatles ging afgelopen
zomer veel rond, na het overlijden van Don Everly. Zelfs Ringo gebruikte 
hem op zijn social media. De foto is echter nep: het zijn twee
separate foto's van beide bands die tot één groepsfoto
samengevoegd werden.


Brother Michael en Auntie Gin
Met deze twee namen zijn we in de familie McCartney beland. Michael, ofwel Mike, is Pauls jongere broer, ook wel bekend als Mike McGear: fotograaf en muzikant. Pauls broer maakte fantastische foto's van Paul, John en George in hun jonge jaren. Van zijn hand verschenen verschillende geweldige fotoboeken over het Liverpool van de jaren 50 en 60. Met The Scaffold scoorde Mike hits als Lily The Pink en Thank You Very Much. Op zijn album McGear (1974) is de voltallige band Wings te horen. In The Lyrics oppert Paul dat "Michael" ook nog zou kunnen slaan op Michael Jackson, omdat hij The Jackson 5 had ontmoet op het release-feestje van het voorgaande album Venus and Mars. Hoe dan ook: Paul en zijn broer Mike moesten "tante" zeggen tegen het volgende personage in Let 'Em In. Auntie Gin (Jin) was één van Pauls  tantes. Een zus van zijn vader, om precies te zijn. Auntie Gin was verantwoordelijk voor het koppelen van Pauls ouders Jim en Mary. Na Mary's dood sprong Auntie Gin, samen met een aantal andere ooms en tantes bij om weduwnaar Jim wekelijks met het huishouden aan Forthlin Road te helpen. Ook vierde Paul zijn 21s
te verjaardag thuis bij Auntie Gin, die wat ruimer woonde in het bij Liverpool gelegen Huyton. Dit was het beruchte feestje waar een dronken en woedende John Lennon discjockey Bob Wooler tegen de grond sloeg, omdat Wooler hem confronteerde met zijn vermeende relatie met Brian Epstein.

Paul en Michael McCartney
 

Paul met zijn Auntie Gin

Uncle Ernie en Uncle Ian
De verwijzing naar Uncle Ernie in Let 'Em In is er eentje die iets meer verkapt is. Het gaat hier namelijk om Pauls goede vriend Keith Moon. De drummer van The Who speelde in 1975 in de filmversie van rockopera Tommy de rol van Uncle Ernie. Op 6 september 1978 dineerden Paul en Keith nog. Na een gezamenlijk bezoek aan de film The Buddy Holly Story overleed Keith Moon in de flat van Harry Nilsson in Londen. Tenslotte voert Paul nog een familielid op: Uncle Ian. Al was het feitelijk Pauls neef Ian, de zoon van Auntie Gin: 

"Ian, yes – that was my cousin Ian, who also (these are complicated things) is sometimes known as Ern, it’s all a great big melange really. But yes, my cousin Ian Harris, Auntie Gin’s son."

Keith, Linda en Paul

Met dank aan Yorick van Norden.


zaterdag 23 april 2022

Wat deed Sean Lennon vorige maand in Liverpool?

Hij is natuurlijk één van de vaandeldragers van het Beatlesimperium. Het lijkt erop dat hij zijn oude moeder defnitief is opgevolgd. Eind maart was Sean Lennon (46) in Liverpool om er het Yoko Ono Lennon Performance Center te openen. Zijn bezoek was niet groots aangekondigd, maar bleef zeker niet onopgemerkt. 


Mathew Street
Af en toe duikt Lennons jongste zoon op in de stad waar zijn vader ooit ter wereld kwam. Wie Seans social media in de gaten houdt, ziet wel eens een snapshot of een Insta-story voorbij komen. Van Strawberry Fields, van Menlove Avenue. Eind maart was dat van een knalgele, geparkeerde Magical Mystery Tour-toeristenbus op de Albert Dock, gevolgd door een foto van de ingang van The Cavern. Sean was duidelijk in town. Dat ontdekten ook een paar toeristen die nietsvermoedend door Mathew Street wandelden. Het leverde leuke situaties op: mensen die hem aanstaarden, iets vertrouwds zagen in zijn gelaatstrekken, zichzelf afvroegen of hij misschien niet...? "Are you famous?" vroeg iemand hem. "No I'm just related to some famous people," was Seans antwoord. "Well you look exactly like Ozzy Osbourne," verzekerde de man hem. Sean kon er wel om lachen, poseerde voor foto's en lijkt zijn identiteit en levensweg inmiddels te hebben aanvaard.

Sean Lennon poseert op 24 maart 2022 met toeristen in Mathew Street.
Foto via Mark Ashwworth.


Tung Auditorium
Toch liep de jongste Lennon-telg niet zomaar in Liverpool rond. Sean was er om uit naam van zijn moeder het Yoko Ono Lennon Centre te openen. Een centrum voor uitvoerende kunsten, gelieerd aan de University of Liverpool, met een state of the art concertzaal, The Tung Auditorium. De zaal met een capaciteit van 400 bezoekers dankt zijn naam aan het Chinese hout dat gebruikt werd om de ruimte een hoogwaardige akoestiek te geven. Yoko, inmiddels 89, was zelf niet bij de opening. Volgens Sean vormt haar leeftijd inmiddels een te groot risico om in Covid-tijd te reizen. Bovendien bestaat in het algemeen de indruk dat haar geestelijke vermogens het niet meer toelaten een officiële rol te vervullen bij dit soort evenementen. Sean had zijn moeder trouwens de afgelopen twee Covid-jaren in huis genomen, in zijn afgelegen boerderij in upstate New York, zo'n drie uur rijden van de stad, vertelde hij.

Sean bij de opening van The Tung Auditorium


Erkenning
Tijdens de openingsspeech benoemde Sean hoe belangrijk zijn moeder het vindt de nalatenschap van zijn vader in en rond Liverpool in stand te houden. Daar moet het theater, gesitueerd op de hoek van Grove Street en Oxford Street, de komende jaren aan bijdragen. Toen ik in 2015 en 2019 in Liverpool was, zag ik hoe bouw van de hal in volle gang was. "They say that behind every great man was a great woman," sprak Sean. "But my parents famously stood beside eah other as equals." Ook liet hij weten hoe belangrijk het voor hem was dat zijn moeder de laatste jaren steeds meer erkenning kreeg voor de bijzondere vrouw en artiest die ze is.


Zorg voor het Beatles-erfgoed
Die middag had Sean nog een aparte ontmoeting met zes studenten van The University of Liverpool die een master volgen op het gebied van The Beatles. Eén van hen was Steve Bradley, die al jaren een blog en podcast heeft over The Beatles en Liverpool. Uit zijn verslag van die middag, begreep ik dat Sean twee uur aanwezig was op de universiteit, waar hij een college bijwoonde en aansluitend uitgebreid met de studenten in gesprek ging. Bijvoorbeeld over zijn gevoelens bij de nieuwe Get Back-documentaire, zijn contacten met Peter Jackson tijdens het maakproces en de reden waarom zijn ouders in die periode onafscheidelijk waren. Volgens Sean was het juist John die Yoko permanent bij zich wilde hebben. Uit het gesprek bleek tevens dat Sean zich ten doel heeft gesteld zijn leven voor een belangrijk deel te wijden aan de zorg voor het Bealtes-erfgoed. Ook om nieuwe generaties daarmee in contact te brengen. Je vindt het complete verslag van de ontmoeting tussen Sean en de masterstudenten op de website van Steve Bradley. Beslist interessant om te lezen.

Sean in Ye Cracke,
de studentenkroeg van zijn vader.


Stuart en Yoko: alfa en omega
Tenslotte keken personeel en bezoekers van Ye Cracke verbaasd op, toen Sean er nog even naar binnen stapte voor een "pint". Het was de kroeg waar zijn vader als student menig biertje kwam drinken. Onder andere samen met Stuart Sutcliffe. Eerder die middag noemde master-docent Dr. Steve Mike Jones (University of Liverpool) juist Stuart Sutcliffe samen met Yoko Ono "the book-ends of Johns Beatles career". Twee kunstenaars. Het begon met Stuart, het eindigde met Yoko. De analyse kon op Seans goedkeuring rekenen. Net als het Guinness-bier in Ye Cracke, zo meldde de pub later trots op Facebook. 


zaterdag 9 april 2022

Op excursie naar Paul McCartney-The Lyrics in de Londense British Library (met podcast)

Kwam het er toch nog van, een paar weken geleden. Op een vroege donderdagochtend in maart bezocht ik met Wibo, Jan Cees en Michiel van het Fab4Cast-team de expositie Paul McCartney: The Lyrics. Een last minute-besluit, nu de coronaregels wat versoepeld waren. Eigenlijk konden we het ook niet verder uitstellen, want het was de laatste week waarin de expositie in de imposante hal van The British Library te zien was. Dus boekten we trein- en vliegtickets. Dus gingen we naar Londen.


Amper 24 uur
Wibo en ik arriveerden al op woensdagavond, per trein. Geweldig om bijna pal voor The British Library de hal van St. Pancras Station uit te wandelen. Direct rode dubbeldeckers, zwarte taxi's. Helemaal Londen. Het was ook al even geleden voor me. In juni 2019 was ik er voor het laatst, toen The Analogues hun Abbey Road-sessie opnamen in de gelijknamige studio. Nu diende zich een nieuw Beatles-avontuur aan in de Britse hoofdstad. De plek waar zoveel Beatlesverhalen bij elkaar komen. Achter een deel van die verhalen zouden we aan gaan, in de amper negen uur die we als team bij elkaar waren. 



British Library
Jan Cees en Michiel troffen we de volgende ochtend. Zij waren in alle vroegte naar Londen gevlogen. De versgezette koffie in het café van The British Library smaakte dan ook goed, nadat we al even poseerden onder de gigantische banier met McCartney's afbeelding en de aankondiging van de expositie. "Wat zouden ze achteraf met zo'n banier doen?" droomde Jan Cees. We vonden de expositie langs de achterwand van de centrale hal. Klein maar smaakvol opgezet. Zo'n zeventien meter aan panelen, telde Michiel. Met originele handgeschreven songteksten en foto's. In lijsten en vitrines. In de verschillende secties hingen kleine geluidsboxen, waaruit zachtjes de muziek klonk, die hoorde bij een deel van de teksten.



Het bijbehorende boek
Paul McCartney: The Lyrics opende op 5 november 2021 en ondersteunde de publicatie van het gelijknamige boek, waarin Paul afgelopen najaar een selectie van 154 liedjes presenteerde, die hij in de periode 1956-heden schreef. Ongetwijfeld hebben velen van jullie de twee banden in de harde kartonnen cassette inmiddels in de boekenkast staan. Een prachtig kijk- en leesboek, vol foto's, persoonlijke verhalen en dus die songteksten. Fab4Cast wijdde er eind vorig jaar al een mooie en informatieve bespreking aan, waarbij ook Yorick van Norden te gast was. 





Van potlood, naar zwart naar rood
Zoals Paul in dat boek zijn leven aan de hand van zijn songteksten vertelde, zo vormde de bescheiden expositie in de British Library ook een kijkje in het leven van McCartney. Wel een heel bescheiden kijkje, moet ik zeggen, aan de hand van enkele teksten en foto's (van Michael McCartney en Linda McCartney). Toch is het altijd bijzonder om met je neus op het werk van de meester te kunnen staan. We zagen hoe Paul voor Here, There and Everywhere met een potlood begon te krabbelen, waarna hij overstapte op een zwarte pen en eindigde in rode inkt. De jonge songwriter die een tekst start, weglegt en weer oppakt. Vol doorhalingen en alternatieve zinnen en woorden. Je hoort er meer over in de podcast die we tijdens de bezichting opnamen.



Netjes uitgeschreven
Niet alle songteksten waren de originele versies, die echt tijdens het componeren tot stand waren gekomen. Althans, zo leek het ons. Bij Here, There and Everywhere, maar ook bij Jenny Wren en Pipes of Peace was dat wel het geval. Dubbel beschreven blaadjes, doorhalingen, uit een schrift of notitieblok gescheurd. Maar de keurig uitgeschreven teksten van Yesterday en Hey Jude konden onmogelijk de oorspronkelijke versies zijn. Wel netjes uitgeschreven door de Meester, maar haast zeker in een later stadium. Misschien tijdens het opnameproces, misschien nog later, misschien... speciaal voor deze expositie? We weten het niet. In elk geval kwamen alle teksten uit het MPL-archief dat al jaren minutieus door McCartneys archiefteam wordt beheerd. Die inspanningen betalen zich vooral uit in het boek, minder in de expositie.  [video]



The famous Beatle Paul McCartney
Sfeervol was het wel, in de hal van de British Library. Terwijl we naar Pauls handschriften tuurden passeerde een bibliothecaris met een schoolklas. Meisjes en jongens van een jaar of zeven. "This is from the famous Beatle Paul McCartney, but you probably won't know him," lichtte de bibliothecaris toe, terwijl ze een armgebaar richting de panelen maakte. De kinderen wierpen er een snelle blik op, maar moesten verder. Zij waren daar niet voor Paul. Toch maakte het me blij dat jonge kinderen in Engeland al jong in contact gebracht werden met hun rijke (literaire) geschiedenis.

Shakepeare, Wilde en Lennon
Die rijke geschiedenis was ook zeker te vinden in de naastgelegen schatkamer van de British Library. We namen er nog een kijkje, nadat we alles bij McCartney gezien hadden. Een zwak verlichte ruimte, vol vitrines met de meest spectaculaire selectie handschriften uit de (Britse) geschiedenis. Ook daar was een vitrine gereserveerd voor The Beatles. Terecht. Ze lagen er tussen Shakespeare, Oscar Wilde, Hildegard von Bingen en Frédéric Chopin. Zo zagen we de originele tekst van A Hard Day's Night, die John Lennon op de achterkant van een verjaardagskaart voor Julian pende. Net als In My Life, waarin hij oorspronkelijk melding maakte van zijn herinneringen aan Penny Lane, en... een nooit gebruikte songtekst uit 1967 van George Harrison. Ook zagen we Macca's Michelle, nog voordat hij er de Franse passages aan toevoegde. Nieuwsgierig? Ook naar de rest van onze Mad Day Out in Londen? Zet even lekker onze podcast op! 


zaterdag 26 maart 2022

Wie bedacht nu écht de uitdrukking 'It's been a hard day's night'?

Wanneer ik zeg: It's been a hard day's night, wat zeggen jullie dan? Als ik de antwoorden probeer te raden, dan kom ik uit op: 1964, het album, de film, Beatlemania, de langzamer opgenomen gitaarsolo van George, dat intrigerende openingsakkoord en.... die verkeerd gebruikte uitdrukking van Ringo Starr. In goed Engels ook wel een malapropism genoemd. De andere Beatles hadden het over een Ringoism. Net als velen heb ik het altijd als waarheid aangenomen dat Ringo's verzuchting it's been a hard day's night John Lennon inspireerde tot het schrijven van het nummer A Hard Day's Night. Met een beetje hulp van Paul McCartney.


Een lange drukke dag
Toch stuitte ik onlangs op een ander verhaal over de herkomst van de uitdrukking. Algemeen wordt aangenomen dat Ringo, waarschijnlijk op 19 maart 1964, na een lange werkdag de woorden it's been a hard day uitsprak, waarna hij zich realiseerde dat het al avond was en daar in één adem 's night aan toevoegde. Mark Lewisohn schreef erover in The Beatles Chronicle (2000). Ook Barry Miles benoemde het voorval in The Beatles: A Diary (2007). Zij haalden Ringo zelf aan, die al in 1964 vertelde over de door hem gebruikte zin. Zo zou Ringo op een bomvolle negentiende maart uitgeput verzucht hebben dat het allemaal wel érg druk was, met filmopnames in de ochtend en middag, gevolgd door het Variety Club Awards Diner in het Londense Dorcester Hotel. Daar moesten The Beatles 's avonds namelijk ook nog hun opwachting maken. 

The Beatles ontvingen op 19 maart 1964 uit handen
van Harold (Ha-ha Mister) Wilson een
Show Business Personalities of 1963 Award
in het Dorcester Hotel te Londen.



Beter dan de beide werktitels
Regisseur Richard (Dick) Lester pikte Ringo's woorden op en vond ze geschikt als titel voor de eerste film die hij met The Beatles maakte. Een film die tot dat moment saaie werktitels had als The Beatles en Beatlemania. Iets als A Hard Day's Night vatte op een creatievere manier het plot van de film samen. Het verhaal draaide namelijk om 36 uur, ruim een dag, uit het leven van de band. Vervolgens zou deze nieuwe filmtitel John Lennon weer geïnspireerd hebben tot het schrijven van het gelijknamige nummer. Het klinkt logisch, maar ik kwam erachter dat het eigenlijk anders zat...

Richard Lester temidden van The Beatles
op de set van A Hard Day's Night



De blinde en dove Michael
In werkelijkheid moet Ringo de inhoud van Johns korte verhaal Sad Michael hebben gekend. Op die overvolle negentiende maart 1964 lagen de exemplaren van de eerste druk van Lennons debuut In His Own Write vermoedelijk al in de magazijnen van menig boekwinkel. Te wachten op het moment waarop ze in de schappen mochten worden gelegd. Dat moment was op 24 maart, de datum waarop de bundel officieel verscheen. In zijn boekje liet Lennon de lezer in 80 pagina's kennismaken met zijn absurdistische tekeningen en teksten. Eén van die teksten was getiteld Sad Michael. In het korte verhaal lezen we dat de blinde en doofstomme Michael (Lennon had een fascinatie voor mensen met een handicap) uit zijn slof schiet tegen een politieagent. In de eerste zinnen schrijft Lennon:

There was no reason for Michael to be sad that morning, (the little wretch); everyone liked him, (the scab). He'd had a hard day's night that day for Michael was a Cocky Watchtower.



Eartha Kitt
Toch is het ook de vraag of Lennon op zijn beurt niet geïnspireerd was door Eartha Kitt. De Amerikaanse zangeres bracht in 1963 het nummer I Had A Hard Day Last Night uit. Het is niet ondenkbaar dat Lennon dat gehoord had en zich er (onbewust) door liet inspireren. Dat zou hem nog wel eens vaker overkomen.



zaterdag 12 maart 2022

Waarom Dizzy Miss Lizzy nog steeds als een hysterische haastklus klinkt

Natuurlijk kan ik hier het repertoire van The Beatles met superlatieven beschrijven, de liedjes die ze opnamen de hemel inprijzen. Toch leek het me ook leuk om eens stil te staan bij een nummer dat ik niet-kan-hó-ren. Eentje waarvan me de rillingen over de rug lopen: één van de weinige Beatlesnummers die ik zachter zet, uit zet of gewoonweg oversla. Ik heb het niet over geijkte kandidaten als Revolution #9, Yellow Submarine of Don't Pass Me By. Drie woorden: Dizzy Miss Lizzy. 




Uit de schaduw van Little Richard
Het scheelt: we hebben het over een cover. Ruim zeven jaar nadat de Amerikaanse rock 'n' roll-zanger Larry Williams zijn eigen compositie, getiteld "Dizzy, Miss Lizzy" (ook wel vermeld als "Dizzy, Miss Lizzie") opnam, legden The Beatles ook hun versie van de klassieker vast. Williams probeerde met "Lizzy" een geschikte opvolger toe te voegen aan het succes dat hij had een paar maanden eerder had met de hit Bony Moronie. Een tweede doel moet ongetwijfeld geweest zijn uit de schaduw te treden van die andere grote rock 'n' roll-zanger, Little Richard. Of het nu ging om Larry Williams of Little Richard: The Beatles hadden de beide energieke Amerikaanse zangers, met hun expressieve, wat harde en stoere rock 'n' roll-strot stevig in het vizier. Liet Paul McCartney zich graag uitdagen om het werk van Richard te zingen, dan waagde Lennon zich met zijn ruige register wel aan Larry Williams. En in het bijzonder dus aan diens Dizzy Miss Lizzy, zoals The Beatles de titel van het nummer overnamen. 





Moegestreden
Op maandagavond 10 mei 1965 stond in Studio Two zelfs de hele avond in het teken van Larry Williams. En eigenlijk was dat wel een "moetje". Moegestreden van opnames voor hun tweede bioscoopfilm Help! lieten de bandleden zich overhalen voor een avondsessie omdat er nog wat extra materiaal nodig was. De druk kwam van hun Amerikaanse platenlabel Capitol Records. Het label had zo zijn eigen strategie om het Beatlesrepertoire naar de onverzadigbare Amerikaanse markt te brengen. 



Op verzoek van Capitol
Dat gebeurde door zes Amerikaanse albums te "persen" (letterlijk en figuurlijk) uit de vier studioalbums die The Beatles inmiddels hadden uitgebracht. Door minder nummers per lp op te nemen, kon het bestaande repertoire over meer albums uitgesmeerd worden. Inmiddels schreeuwde de overzeese markt om een nieuw Beatlesalbum, maar was de beschikbare oogst van negen Beatlesnummers (minder dan 25 minuten muziek) net iets te mager om er een plaat van te persen en een nieuwe hoes omheen te stoppen. De release van "Beatles VI" stond gepland voor 14 juni 1965, maar er moesten nog twee nummers bij om de plaat compleet te maken. Maar je bent Fab of niet. En dus sleepten de vier zich die maandagavond de 10e mei opnieuw naar EMI. En dus werden er twee betrekkelijk eenvoudige covers uit het Larry Williams-repertoire gekozen, om de Amerikanen kort en goed hun zin te geven.

Hier dan toch weer "Lizzie"



Het repetitieve gitaarloopje
Zodoende namen de jongens die maandagavond zowel Dizzy Miss Lizzy als Bad Boy op. Hoewel ik Bad Boy nog wel redelijk uitgebalanceerd vind klinken, galmt Dizzy Miss Lizzy nog steeds na als een hysterische haastklus. Misschien zijn er mensen die het prachtig vinden, maar ik kan er niet naar luisteren. Het harde, repetitieve (double-tracked) gitaarloopje, het constante gebeuk op de bekkens, het over-the-top geschreeuw van John Lennon: het is me allemaal te veel. Zeker als je hoort dat het anders kon: de Lizzy van Larry werd een stuk subtieler en bluesier gezongen. Bovendien zorgde de prominente piano in die versie net voor wat meer rythm & blues. Net als het selectievere gebruik van dat kenmerkende gitaarloopje.



Noodgreep
Hoewel de Beatles-versie van Dizzy Miss Lizzy niet bedoeld was voor hun eerstvolgende reguliere album Help! werd het nummer goed genoeg bevonden om er de plaat, na het ingetogen Yesterday, mee af te sluiten. Vier jaar later trok John Lennon "Lizzy" opnieuw uit de kast, toen hij in september 1969 op het laatste moment besloot op te treden bij het Rock 'n Roll Revival Festival in Toronto, Canada. Ook toen had hij in allerijl repertoire nodig, dat hij zo uit zijn mouw kon schudden. Miss Lizzy bleek weer een dankbare keus. En misschien wel opnieuw een noodgreep.

zaterdag 26 februari 2022

Things We Said Today: een under-covervakantie, met schuilnamen, verwisselde paspoorten en een roodverbrand hoofd

Verlangend naar het voorjaar dacht ik deze week aan de tropische vakantietrip die The Beatles in mei 1964 maakten. Na een aantal zeer drukke maanden besloot Brian Epstein de groep te splitsen en daarbij John en George met Cynthia en Pattie naar Tahiti te sturen, terwijl hij Paul en Ringo met Jane en Maureen op het vliegtuig zette richting de Maagdeneilanden. Best interessant om te zien hoe Epstein het duo Lennon-McCartney uit elkaar trok in die periode. Waarom zou hij dat gedaan hebben? Was het nodig voor de balans in de band?


Met een schuilnaam op reis
Al hadden The Beatles er in het voorjaar van 1964 al heel wat vliegkilometers opzitten, ze moesten nog even doorbijten om op hun tropische bestemming te komen. Voor Paul en Ringo hield dat in dat ze met hun vriendinnen via een undercover-operatie richting de zon moesten reizen. Zo huurde Brian Epstein een reisagent in die een plan moest opstellen om de twee stellen buiten het zicht van de pers op hun bestemming te krijgen. Zo reisde Paul onder de schuilnaam Mr. Manning en werd Ringo omgedoopt tot Mr. Stone. Hun vriendinnen? Mrs. Ashcroft (Asher) en Mrs. Cockcroft (Cox). Derek Taylor zoog de namen uit zijn duim. Achteraf bezien heeft het iets hilarisch. Het doet denken aan het script voor een James Bond-film.

Paul, Jane, Maureen en Ringo
 tijdens hun vakantie in mei 1964


Verwisselde paspoorten
Paul en Ringo vlogen van Londen naar Parijs en stapten daar over naar Lissabon, waar ze overnachtten. Ringo zou zich later herinneren dat er nog enige verwarring was, doordat hij en Paul de paspoorten van John en George hadden meegekregen. Samen met Pauls vermomming leverde dat bijzondere momenten op aan de hotelbalie in Lissabon. Uiteindelijk zou het stel arriveren op St. Thomas, één van de Maagdeneilanden, die zo'n honderd kilometer ten oosten van Puerto Rico liggen. De paspoorten werden nagestuurd. De meedogenloze tropische zon zorgde ervoor dat Paul al op dag één heftig verbrandde. Met zijn gitaar trok hij zich terug in één van de hutten op het jacht Happy Days dat die weken tot hun beschikking stond. Terwijl John in Tahiti werkte aan één van zijn bekende korte verhalen, componeerde Paul het nummer Things We Said Today. Grappig genoeg zou Paul, precies 13 jaar later, in mei 1977 opnieuw op een boot stappen om bij de Maagdeneilanden te varen. Met Wings werkte hij die periode op het schip The Fair Carol aan het album London Town. Maar zover was het in mei 1964 nog niet.


Maagdeneilanden, mei 1977


Mineuren en majeuren
De warme en kleurrijke omgeving is, zo vind ik zelf althans, niet terug te horen in Things We Said Today (hier in een versie die werd gespeeld bij de BBC). De song zou later die zomer terechtkomen op het album A Hard Day's Night. In het couplet doen de mineuren eerder denken aan regenachtige zondagmiddag in Noord-Engeland. En aan een Lennon-compositie. McCartney zei daarover dat het afwisselen van het Amineur- en Emineur-akkoord hem direct aan een folk-song deden denken. Maar, zoals we dat tóch weer van Macca gewend zijn, komt in het refrein het majeur-gevoel om de hoek kijken, ondersteund door de positieve tekst ("Me I'm just the lucky kind"). En zo kwam Paul na een paar uur trots zijn hut uit, om Things We Said Today te laten horen aan Jane, Ringo en Maureen.




Syncopaten in de melodielijn
Op 2 juni 1964 werd Things We Said Today opgenomen bij EMI. Hij zal het niet bewust gedaan hebben, maar Paul inspireerde George met de syncopatische melodie van zijn nummer. Daarbij hoor je hoe de melodielijn accenten heeft op plekken, die normaal gesproken dat accent niet krijgen. George deed daarna hetzelfde met If I Needed Someone, dat later op Rubber Soul verscheen. Ik las erover in het boek Revolution In The Head en vroeg Bertolf hoe we dat in de muziek noemen. Syncopatie dus. Al zal die term destijds vast niet zijn opgeborreld in McCartney's roodverbrande hoofd.


zaterdag 12 februari 2022

Hoe Robby Valentine via Queen en ELO uiteindelijk The Beatles ontdekte (en hoe hij met het Beatlesrepertoire aan de slag ging)

Afgelopen oktober was ik een middag te gast bij zanger en multi-instrumentalist Robby Valentine. Het was een behoorlijk trip om vanuit Deventer, via Flevoland en de Dijk van Enkhuizen in de Noord-Hollandse polder te komen, waar Robby met zijn gezin woont. Ik maakte de reis met een goede reden. Voor onze Freddie Mercury-podcast wilden we Robby, als Queen-kenner, één van de vaandeldragers van Queens legacy en zeer begaafd musicus interviewen over het pianospel van zijn grote voorbeeld. Toch kwam het gesprek ook al snel op The Beatles.




Via Queen en ELO naar The Beatles
"Weet je dat ik ook bezig ben met een Beatles-coveralbum?" vroeg Robby me. Daar wilde ik meer van weten. Voor Robby was het een logische stap om ook eens te onderzoeken wat het betekent om een deel van het Beatles-repertoire uit te pluizen en in eigen beheer op te nemen. Op de lagere school werd hij eerst gegrepen door de muziek van Queen, daarna volgde Electric Light Orchestra en op zijn twaalfde ging de Beatles-schatkist voor hem open. De band die uiteindelijk Robby's twee eerste liefdes beïnvloed had. Een ontdekkingstocht in omgekeerde volgorde. 



Writer's block
Terwijl Robby met virtuoze albums en optredens wereldwijd hard bouwde aan zijn eigen muziekcarrière, waarbij hij een indrukwekkende fanbase en dito status opbouwde, bleef zijn bewondering groeien voor de bands die het fundament vormden van zijn muzikale identiteit. Zo stond hij zelfs in Duitsland in het voorprogramma van Queen-gitarist Brian May. Naast het schrijven en uitbrengen van eigen werk, stortte Robby zich regelmatig op het haarfijn analyseren en reconstrueren van de nummers van Queen. Toen hij enkele jaren geleden een writer's block had, besloot hij echter om op ontdekkingstocht te gaan in het repertoire van The Beatles. Terwijl we geanimeerd in gesprek raakten, presenteerde zijn dochter Eleanor (!) een schaal met koekjes. 

Foto: William Rutten



De Höfner als sleutel naar een Beatlesproject
Ondertussen was ik Robby gevolgd naar zijn opnamestudio onder het schuine zolderdak van zijn huis. Een indrukwekkende ruimte met een gigantisch mengpaneel, electrisch drumstel en een aantal gitaren. Aan de muur hing een Höfner vioolbas. Robby tilde hem uit het rek: "Deze heb ik destijds voor veel te veel geld gekocht. Eigenlijk had ik wel zin om dat ding ook eens te gebruiken. Om er die interessante baspartijen van McCartney mee uit te zoeken en op te nemen. En zo vormde de Höfner de sleutel tot het Beatles-project waaraan hij de afgelopen jaren af en aan werkte.


Fascinatie
Dat project was vooral een particuliere oefening voor Valentine, ontstaan uit een fascinatie voor het werk van The Beatles en een aantal solonummers van Lennon. Maar de voorraad met opnames groeide en ineens beschikte Robby over een verzameling van elf Beatlesnummers, waarvoor hij zijn vriend Rob Winter (uiteraard al jaren een gerenommeerd gitarist op de Nederlandse podia) vroeg om de drumpartijen onder zijn opnames te programmeren. Voor Come Together nam Robby zelf de drumsticks ter hand. 


Een parodie op de zebra-foto
Uiteindelijk besloot Robby zijn eigen Beatles-coveralbum niet op de plank te laten liggen, maar met de wereld te delen. (Nog) niet op Spotify, maar eerst in hoogwaardige cd-kwaliteit, met ruimte voor een persoonlijk geschreven toelichting en een bijzonder coverontwerp. Hoewel The Beatles Album twee nummers van Abbey Road bevat, koos Valentine bij de hoes voor een parodie op de zebrafoto. Eentje waarop hij dapper laat zien hoe zijn leven de afgelopen jaren veranderd is. We zien Robby oversteken met een donkere zonnebril en een blindegeleidestok, terwijl hij een kar met instrumenten meetrekt.


Dubbel zo veel tijd
Door een oogziekte is Valentine inmiddels praktisch blind. Een hard gelag voor iemand van begin 50, met overigens een eeuwig jeugdige uitstraling, die het zó ver geschopt heeft in de muziek. "Ik moest opnieuw leren piano- en gitaarspelen," legt hij me uit. Omdat hij qua opnametechniek altijd een voorkeur gaf aan de analoge aanpak, lukt het hem nu nog steeds om "schermloos" en "pc-loos" zijn audioproducties vorm te geven. Met een doorzettingsvermogen ("Het kost allemaal dubbel zo veel tijd") om stil van te worden. 



Een pakje met de post
Robby vertelde me die middag alles over het pianospel van Freddie Mercury en we spraken nog een tijdje verder over de magie van The Beatles en de intrigerende baslijnen van McCartney. Eind december kwam er een pakje met de post, waarin ik diverse albums van Robby aantrof, samen met twee nieuwe releases: het Beatlesalbum én zijn nieuwe Queen-EP. Wat een verrassing! Bij het beluisteren van The Beatles Album viel me op dat er met Robby's oren gelukkig niets mis is. Minutieus ploos hij de volgende nummers uit: Let It Be, Yesterday, Something, Eleanor Rigby, Penny Lane, Jealous Guy, Come Together, Fool On The Hill, Imagine, With A Little Help From My Friends en Hey Jude.


Prominente plek voor de bas
Wat opvalt is de manier waarop hij met de juiste samples en sounds gezocht heeft naar de klankkleur van de instrumenten, die gebruikt zijn in de nummers. Van de blokfluit in The Fool On The Hill tot de algehele atmosfeer een van een nummer als With A Little Help From My Friends. Als virtuoos op diverse instrumenten, laat Valentine horen hoe goed hij het pianospel van Nicky Hopkins (Jealous Guy) en de drums op Come Together kan interpreteren. En bijna overal is die prominente en speelse bas van McCartney te horen. Een mooi project, dat gaandeweg tot stand kwam en gelukkig niet op de plank bleef liggen.


Nieuwsgierig geworden? Zin om je Beatlesverzameling uit te breiden? Je vindt The Beatles Album in Robby's webshop voor € 15,99. Net als zijn eigen werk én de nieuwe Queen-EP waarop hij "losgaat" op Death On Two Legs, Brighton Rock, Flash en Teo Torriatte. Wat een virtuoos. En wat een dapper en aimabel mens.


zaterdag 29 januari 2022

Hij is er: een hartverwarmende stereomix van veertig ijskoude minuten op The Rooftop (en: The Beatles komen naar de Nederlandse bios!)

53 jaar. Het is geen jubileum met een mooi rond getal. Maar ja, dat zijn we inmiddels gewend in Covid-tijd, waarin zoveel geplande releases en jubilea met gemak één, twee of misschien wel drie jaar opgeschoven worden. Zo ook alles dat er speelt rond de Get Back-sessies, het Rooftop Concert en de release van de Let It Be-box. En eergisteren was daar ineens de officiële bevestiging dat we er nog niet zijn. Want na de release van die Let It Be Anniversary Box, het Get Back-boek en de nu al legendarische documentaire van Peter Jackson, gaat de schatkist nog verder open.


Veertig koude minuten
Zo verscheen afgelopen donderdag de aankondiging dat het Rooftop Concert van 30 januari 1969, door Giles Martin en Sam Okell opnieuw gemixed in Stereo en Dolby Atmos op vrijdag op de grote streamingsdiensten, waaronder Spotify en YouTube Music, zou verschijnen. En zo geschiedde. Bijzonder daaraan is dat het om de complete audio gaat van het laatste live-concert dat The Beatles tijdens hun bestaan gaven. Dit nieuwe album verscheen niet als cd in de Anniversary Box, maar wordt nu apart uitgebracht. Voor het eerst kunnen we alle audio van die veertig koude minuten op het dak in deze vorm horen. Inclusief het spontaan gespeelde God Save The Queen, dat als opvullertje ingezet werd, in afwachting van de filmcrew. Las ik niet ergens dat er tussentijds tapes gewisseld moesten worden? Klinkt aannemelijk.



Een informele ode aan Billy Preston
Gisteren deelde Norah Jones twee video's die afgelopen december gefilmd waren op het panoramadak van het Empire State Building in New York. Met Let It Be (hoewel dat destijds niet op het dak gespeeld werd) en I've Got A Feeling bracht zij een hommage aan The Beatles en hun Rooftop Concert. Daarbij verdient laatstgenoemde cover speciale aandacht. Jones kwam namelijk met een uiterst smaakvolle, soul-achtige versie op de proppen. Niet alleen voelt deze uitvoering eigenlijk als een informele ode aan Billy Preston, ook lijkt het alsof het nummer voor haar gemaakt is. Ik weet het, dat kan natuurlijk niet. Maar klik de video beslist even aan om hem te bekijken en beluisteren. Overigens met prachtige beelden van een nachtelijk New York.


Ringo's rode regenjas
Ook was er de aankondiging van de expositie The Beatles: Get Back to Let It Be, die vanaf 18 maart een jaar lang te zien is in de Rock & Roll Hall Of Fame. Voor de meeste lezers van BeatlesTalk en luisteraars van Fab4Cast niet om de hoek: in Cleveland, Ohio. Het wordt een multimediale ervaring, waarbij bezoekers zich door grote filmprojecties toeschouwer wanen van de Get Back-sessies en het concert op het dak. Nog spectaculairder zijn misschien wel de objecten die tentoongesteld worden: een aantal originele instrumenten, handgeschreven songteksten en Ringo's rode regenjas. Je zou er bijna voor naar de States vliegen.


IMAX-versie
Op het online Beatles Channel van Sirus XM is dit hele weekend bovendien een special over The Rooftop Concert te horen, waarin vooraanstaand Beatles-researcher en -auteur Kevin Howlett zijn licht laat schijnen over de gebeurtenissen in januari 1969. Exacte tijdstippen heb ik niet, maar de special wordt meerdere malen herhaald. En vandaag, op zaterdag 29 januari, laat ook de LOVE-cast van het Cirque du Soleil van zich horen, met een speciale Rooftop-video, die op het moment van schrijven nog niet beschikbaar is. De hoofdprijs: op zondag de 30ste kan men in Engeland en de Verenigde Staten de langverwachte concertfilm van het volledige Rooftop-concert bekijken en beluisten in een aantal IMAX-theaters. Wat moet dat een overweldigende ervaring zijn. Alsof je naast Yoko Ono en Maureen Starkey op dat bankje tegen die schoorsteen zit. Eerste rang. En ook in Nederland komt die IMAX-versie eraan. Vanaf 11 februari, bij Pathé. Met dat nieuws kunnen we het weekend wel in, Beatle People.


zaterdag 8 januari 2022

I'll Follow The Sun: een vieze sigaret, de badkamer en de vitrage aan Forthlin Road

Een heel gelukkig nieuwjaar, lieve lezers! Hopelijk hadden jullie, ondanks deze bijzondere lockdown-periode, toch nog goede kerstdagen en een fijne jaarwisseling. Zelf vond ik het een mooie gelegenheid om even tot rust te komen, na een drukke tijd. Inmiddels zijn we de drempel naar 2022 overgestapt. Ik hoop dat het voor jullie een jaar mag worden vol kansen en mogelijkheden. Een jaar waarin de zon op allerlei manieren wat meer zal schijnen. Gelukkig zien we de dagen alweer lengen. 


Groeiende verzameling akkoorden
Het is geen geheim dat de zon The Beatles inspireerde tot het schrijven van een aantal mooie nummers. En zelfs de 16-jarige Paul McCartney gebruikte het hemellichaam, zij het als metafoor, in zijn vroege compositie I'll Follow The Sun. Het blijft bijzonder hoe McCartney, die zo veel nummers schreef, zich van veel van die songs nog levendig kan herinneren onder welke omstandigheden ze tot stand kwamen. Misschien juist wel als het om die eerste composities gaat. Misschien wel omdat hij zijn eigen muzikaliteit ontdekte en nieuwsgierig experimenteerde met de groeiende verzameling akkoorden die hij tot zijn beschikking had.

Paul rond 1960, zittend naast de schouw 
van Forthlin Road.


Een smerige sigaret

Paul koppelt zijn herinnering aan het schrijven van I'll Follow The Sun sterk aan zijn ouderlijk huis aan Forthlin Road in Liverpool. Het was de plek waar het gezin McCartney na een aantal verhuizingen uiteindelijk neerstreek én het huis waarin Paul van een getalenteerde, maar onbekende local transformeerde naar Beatle Paul, die binnen een paar jaar publiek bezit werd. Maar zo ver was het nog niet, toen de jonge en leergierige Macca op een zekere dag in het jaar 1959 met zijn gitaar in de voorkamer van het huis aan Forthlin Road stond. Pas hersteld van de griep nam hij, zo herinnerde hij zich, weer een trekje van een sigaret. Die smaakte bijzonder smerig.


De vitrage van Mary
Tokkelend op zijn gitaar en turend door de vitrage bedacht Paul de akkoorden en melodie van I'll Follow The Sun. Ook dat beeld van de vitrage bleef hem altijd bij. In zijn recente publicatie The Lyrics lees ik dat Paul nog altijd graag vitrage in zijn huizen ophangt. De gordijnen doen hem waarschijnlijk denken aan zijn moeder, Mary McCartney Mohin, die hij in 1959 als puber al twee jaar moest missen. Ze overleed aan kanker, slechts 47 jaar oud, maar had nog wel haar stempel op de inrichting van de nieuwe woning gedrukt. En hoewel Paul met I'll Follow The Sun wegdroomde om het regenachtige Liverpool te verruilen voor zonniger oorden, vergeleek hij de structuur van het nummer later juist met de plek waar hij het schreef.

Mary McCartney Mohin in haar jonge jaren

Cheek to Cheek
Twee keer bezocht ik 20 Forthlin Road in Liverpool. Het huis is nu in bezit van de National Trust. Je kunt er een rondleiding boeken om te zien hoe de McCartneys destijds woonden. Wie binnenkomt, slaat linksaf de voorkamer in, loopt tussen de familiepiano en schoorsteenmantel door richting de achterkamer. Die is op zijn beurt weer verbonden met een kleine keuken, van waaruit je ook weer een deur kunt openen naar de hal. En zo sta je weer op de plek waar je binnenkwam. Net als de rondjes die hij zelf in zijn ouderlijk huis kon lopen, heeft I'll Follow The Sun volgens McCartney ook de vorm van een cirkel. Hij wilde dat die structuur leek op die van het nummer Cheek to Cheek, van Fred Astaire. Eén van de favorieten van zijn vader, die hij vroeger vaak hoorde. De laatste zin van de zogenaamde middle eight moest eigenlijk weer naadloos overgaan in de eerste zin van het vertrouwde thema. En we horen die parallel inderdaad terug.  


De galm van de badkamertegels
Het is erg leuk en interessant dat er een hele vroege opname bestaat van I'll Follow The Sun. Gespeeld op het adres waar het nummer werd gecomponeerd. De galm die we horen zou volgens McCartney te danken zijn aan de badkamer, waar het nummer opgenomen werd tijdens de Paasvakantie in het vroege voorjaar van 1960. Overigens met een nog afwijkende tekst: "Well don’t leave me alone, my dear. I’ll hurry, and call on me my sweet." Om een opname te kunnen maken, leende Paul de Grundig taperecorder van zijn buurjongen Charles Hodgson. Hij gaf de recorder, inclusief een tape vol opnames, terug. Leuk feitje: in 1995 kocht McCartney de originele tape, die door een familielid van zijn oud-buurjongen op zolder was ontdekt. De vraag is wie we hier, naast Paul, op de opname horen. Het ligt voor de hand dat het John, George en Stuart Sutcliffe zijn. Maar wie is de vijfde persoon? Horen we Paul's broer Mike of juist Tommy Moore meeslaan op de drums? 

"Outtake" voor de cover van
het album Beatles For Sale (1964)


Voor kerst in de schappen

Vier en een half jaar na die Paasvakantie in 1960 waren The Beatles geen jongens meer die met een geleende taperecorder pas geschreven liedjes in de galmende akoestiek van de badkamer vastlegden. Op 18 oktober 1964 waren ze wereldsterren, die voor hun album Beatles For Sale, in de Londense EMI Studio Two teruggrepen op een oudje in hun repertoire. Er was geen tijd te verliezen. De nieuwe lp moest voor kerst in de schappen liggen. Na ruim vier jaar waren de vitrage van Mary, een vieze sigaret en de koortsdromen van een jongen uit Liverpool in het verleden verdwenen. Gesmolten als sneeuw voor de zon.