Posts tonen met het label Mother. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Mother. Alle posts tonen

zaterdag 18 juni 2016

Daddy come home: John, Paul, George, Ringo en hun vaders

Programmamaker en Beatles-fan Jan Cees ter Brugge vroeg me een blog te schrijven over de vaders van John, Paul, George en Ringo. Natuurlijk ter ere van Vaderdag. Stonden in mijn Moederdagblog Julia Lennon, Mary McCartney, Louise Harrison en Elsie Graves (Starkey) centraal, vandaag gaat het over 'Four Fab Fathers'. Nou ja, of ze allemaal zo fab waren.... Dat valt te bezien. De verschillen zijn groot. Ik bewaar daarbij de meest aparte vader voor het laatst.

Ringo Starr kreeg een geïmproviseerd drumstel onder de kerstboom
Kleine Ringo (toen nog Ritchie) werd rechtstreeks vernoemd naar vader Richard Starkey (1913- ...weet iemand zijn sterfdatum?). Richard was samen met echtgenote Elsie een fan van swingmuziek. Het stel ging graag en veelvuldig uit dansen. Na Ritchies geboorte werden de dansavondjes beperkter. Richard verloor vrij snel de interesse in zijn jonge gezin en zat liever in de kroeg. Wat zeg ik, hij woonde er bijna. Toen Ritchie een jaar of 3 was, werd hij door zijn vader verlaten. Gelukkig hertrouwde Elsie met Harry Graves, die de vaderrol met verve vervulde. Met Kerst 1957 gaf hij zijn stiefzoon een tweedehands drumset. Nou ja, een drumset is misschien een te luxe benaming voor een bass drum, snare drum een geïmproviseerd bekken. Dat bekken was gemaakt van het deksel van een vuilnisbak. Maar het ging om het gebaar. Het zette Ringo op het spoor om drummer te worden. Ringo en Harry zouden altijd een goede onderlinge band houden.


Paul McCartney nam een compositie van zijn muzikale vader op
Paul McCartney had een erg muzikale vader. Jim McCartney (1902-1976) was aanvankelijk katoenverkoper in Liverpool. Een degelijke, hardwerkende man, die zij aan zij met zijn vrouw Mary werkte om het gezin te onderhouden. Een gentleman die hield van kruiswoordpuzzels, paardenrennen en....muziek. Jim speelde piano en trompet en richtte zijn eigen Jim Mac's band op. Het orkest speelde ragtime, jazz en andere big band-muziek. Op het repertoire stond ook een eigen Jim McCartney-compositie, Eloise getiteld. In 1976, het jaar waarin Jim overleed, eerde Paul zijn vader door diens liedje op de plaat te zetten. Walking In The Park With Eloise verscheen op het album Wings At The Speed of Sound. Het neemt je mee terug naar de jaren '20 en '30. Als je je ogen sluit, zie je Jim Mac's band spelen, in één van de danszalen in Liverpool (het filmpje is niet af te spelen vanuit de blog-mail, wel vanaf de blog zelf.)



George Harrisons vader liet zijn zoon niet slaan
Harold Harrison (1909-1977) begon zijn carrière op de White Star Line. Veel inwoners van Liverpool deden iets in de scheepvaart. Toen er geen werk meer op het water was, werd Harold buschauffeur op één van die karakteristieke donkergroene Liverpoolse stadsbussen. Paul McCartney noemde Georges vader ooit een 'held'. Het verhaal gaat dat de jonge George op de lagere school gestraft was voor kattekwaad. Lijfstraffen kwamen in die tijd nog wel voor. George kreeg een ferme tik met een stok, die niet op zijn vingers maar per ongeluk op zijn pols belandde. De sporen waren 's avonds nog zichtbaar. Vader Harrison ging de volgende dag met George mee naar school. Verhaal halen. Hij vroeg de leraar in kwestie of hij daadwerkelijk de man was die zijn zoon geslagen had. Toen het antwoord positief was, kreeg de leraar van Harold een ferme tik terug. McCartney voegde er later in een interview lachend aan toe dat zijn eigen vader zoiets nooit gedaan zou hebben. 'Die zou hebben gezegd: je zult die tik wel verdiend hebben, jongen!' George had een goede band met zijn vader, die in de laatste jaren van zijn leven woonachtig was op Friar Park, het schitterende landgoed dat George bezat in Henley-on-Thames, ten zuiden van Londen.


John Lennons vader probeerde een graantje mee te pikken van het succes van zijn zoon
Al eerder schreef ik dat John Lennon een lastige jeugd had. Vader Alfred (Freddie) Lennon (1912-1976) was een man van twaalf ambachten, dertien ongelukken. Al vanaf jonge leeftijd werkte hij op zee, zoals zoveel Liverpoolse jongens en mannen. Freddie was vaak lang van huis. Hoewel hij getrouwd was met Julia Lennon en het paar één kind kreeg, was er geen sprake van een stabiel gezinsleven. Julia ging nieuwe relaties aan en Freddie raakte van de regen in de drup. Zo zat hij maanden vast in een cel, ergens in Noord-Afrika, op verdenking van diefstal. Wanneer Freddie in Liverpool was, zag hij zijn zoon John af en toe, maar er was geen sprake van een band tussen vader en zoon. Toen John inmiddels doorgebroken was met The Beatles, meldde vader Fred zich in 1964 op de filmset van A Hard Day's Night. Opgejut door de pers, wilde hij wel meewerken aan een verhaal. Stond natuurlijk ook goed: arme sloeber ontmoet zijn steenrijke zoon weer na jaren. John, overstuur van het feit dat zijn vader ineens weer voor hem zou staan, weigerde de ontmoeting, maar zou Freddie vanaf dat moment wel financieel ondersteunen. John was overduidelijk beschadigd door zijn moeilijke jeugd. Hij verwoordde zijn gevoelens voor zijn vader in het tweede couplet van het nummer Mother. De tekst zegt genoeg:

Father, you left me
But I never left you
I needed you, you didn't need me
So I, I just gotta tell you
Goodbye, goodbye
Mama don't go, Daddy come home



Hoe ging het verder tussen John en zijn vader? Eind jaren '60 en begin jaren '70 kwam het tot sporadische ontmoetingen tussen de twee. De sfeer bleef ongemakkelijk. Freddie was inmiddels op 56-jarige leeftijd hertrouwd met een 19(!)-jarige Beatles-fan en meldde zich wel eens aan Johns voordeur. Toen John, inmiddels verhuisd naar New York, hoorde dat zijn vader ernstig ziek was. Hij belde Freddie voor een laatste gesprek. Dat het nooit meer goed kwam tussen John en Freddie, had waarschijnlijk ook te maken met het feit dat Freddie op wat goedkope wijze geprobeerd had munt te slaan uit Johns succes. Door zijn verhaal aan de pers en aan een uitgeverij te verkopen en.....door onderstaande plaat op te nemen. Ga er maar eens goed voor zitten. Kromme tenen.... En toch wil je het horen!


Naschrift: Beatles-fan Wouter Wiedenhof vulde aan dat de sterfdatum van Ringo Starrs vader 5 december 1981 is. For the record! Dank je, Wouter!

zaterdag 7 mei 2016

Mother: The Beatles en hun moeders


Zondag is het Moederdag. Althans in Nederland en een aantal andere landen. Ik denk daarbij aan Ik Kom Terug van Adriaan van Dis. Sinds een paar jaar maak ik deel uit van een boekenclub. Dit is de roman die we onlangs bespraken. In het boek (2014) staat de relatie tussen de auteur en zijn moeder centraal. Het is een intens verhaal, waarin een afstandelijke moeder en een naar liefde hunkerende zoon samen terugkijken op het zware leven van de moeder. Een indrukwekkend boek, vond ik. In het prachtige proza dat we kennen van Van Dis. Ik kan het je zeker aanraden te lezen.

De moeder als inspiratiebron voor de kunstenaar. 
Hoe zat dat bij The Beatles?
Bij John, Paul en George hoefde ik daar niet lang over na te denken. Alledrie schreven ze één of meer liedjes over hun moeder. Ook Ringo zong tenminste één keer over zijn ma, al gebruikte hij daarvoor een nummer dat John voor hem schreef. Vier Liverpoolse vrouwen komen hier aan bod. Twee van de vier maakten het uitzonderlijke succes van hun zoon mee, twee helaas niet. Klaar voor een rondje Beatles-moeders? 


Paul: Mother Mary comes to me, speaking words of wisdom
Paul McCartney kwam uit een warm en liefdevol nest. Jim McCartney en Mary Mohan (1909-1956) trouwden op wat latere leeftijd en kregen twee kinderen: Paul en Michael. Moeder Mary was een bekende vrouw in Liverpool. Als verloskundige kreeg ze regelmatig een nieuw stadsdeel toegewezen. Zodoende verhuisde haar gezin steeds mee. Toen Mary in 1956 overleed aan borstkanker, waren haar zoons nog maar 12 en 14 jaar oud. Paul zou zijn oudste dochter naar Mary vernoemen. Ook vereeuwigde hij zijn moeder in Let It Be (oefenopname): 

When I find myself in times of trouble
Mother Mary comes to me
Speaking words of wisdom - Let it be
And in my hour of darkness
She is standing right in front of me
Speaking words of wisdom - Let it be



John: Mother, you had me...but I never had you
Het verhaal van John Lennon en zijn moeder Julia is lang en complex. Te complex om hier helemaal uit de doeken te doen. Voor een mooi (maar ook wat geromantiseerd) beeld van deze moeder/zoon-relatie, verwijs ik je naar de film Nowhere Boy (trailer).
Julia Lennon (Stanley, 1914-1958) was de vrolijke, artistieke en ook wat losbandige vrouw die samen met zeeman Alfred Lennon zoon John kreeg. Het leven van de Lennons was dermate instabiel dat de jonge John niet bij hen kon opgroeien, althans dat vond Julia's zus Mimi. John bracht zijn jeugd door in het huis Mendips, aan Menlove Avenue. Daar werd hij opgevoed door zijn Uncle George en Aunt Mimi. Julia bleef wel in beeld, maar vervulde meer de rol van een oudere zus of vriendin.

Ze leerde John banjo spelen en liet hem Rock 'n' Roll-platen horen. Je zou kunnen stellen dat ze een enorme invloed had op zijn muzikale ontwikkeling. John was idolaat van haar. Ik kan me zijn fascinatie voor zijn moeder-op-afstand wel voorstellen: Julia vervulde immers niet de strikte rol van opvoedster. In 1958 werd ze aangereden toen ze Menlove Avenue overstak. Het ongeluk werd haar fataal. John was op dat moment 17 en had, ondanks de bijzondere gezinssituatie, een sterke band met zijn moeder weten op te bouwen. Haar dood had een grote impact op hem. Op het traumatische af, als ik de verhalen mag geloven. Ik ben er van overtuigd dat de hechte vriendschapsband tussen John Lennon en Paul McCartney mede ontstaan is doordat ze beiden hun moeder zo jong verloren. John noemde in 1963 zijn eerste zoon Julian, schreef in 1968 het tedere Julia (demo-versie), na het uiteengaan van The Beatles het verdrietige My Mummy's Dead en het hartverscheurende Mother:

Half of what I say is meaningless
But I say it just to reach you, Julia
Julia, seashell eyes, windy smile, touch me
Julia, morning moon, touch me
Julia, sleeping sand, touch me
So I sing a song of love, Julia
(Julia)

Mother, you had me, but I never had you
I wanted you, but you didn't want me
So I just got to tell you goodbye
(Mother)


George: Deep Blue
Al op jonge leeftijd was George Harrison geobsedeerd door gitaren. Zijn moeder Louise (French, 1912-1970) moedigde die obsessie alleen maar verder aan. Avond aan avond zat ze naast haar zoon en stimuleerde ze hem om zijn gitaarspel te verbeteren. George speelde zich bij wijze van spreken de blaren op de vingers. Louise was een hartelijke en gastvrije vrouw. In huize Harrison, waar ook vader Harry en nog drie kinderen woonden, was het een komen en gaan van familieleden.

Later, in de periode waarin The Beatles beroemd begonnen te worden, waren ook de fans van harte welkom. Harry en Louise Harrison zaten regelmatig aan de thee met nieuwsgierige, licht zenuwachtige meisjes, die hoopten een glimp van George op te vangen.
Louise overleed in 1970 aan de gevolgen van een hersentumor. George zat machteloos aan haar bed. Hij zou zelf, op dezelfde leeftijd, aan min of meer dezelfde aandoening overlijden. Dat realiseer ik me ineens. Typische parallel. In 1970 lag dat moment nog ver in de toekomst. George bezong in het nummer Deep Blue zijn verdriet om het afscheid van zijn moeder en om de vele slachtoffers die in Bangladesh door natuurgeweld om het leven kwamen: 

When you stand there, watch tired bodies
Full of sickness and pain
To show you just how helpless you really are
It hurts me, it's got me deep blue


Ringo: My mama told me I was great
Zullen we dan maar wat vrolijker afsluiten, met Ringo als uitsmijter? De Beatles-drummer had een warme band met zijn moeder Elsie (Gleave, 1914-1986). Ritchie (Ringo) Starkey en Elsie werden door vader Richard verlaten toen Ritchie nog maar drie jaar oud was. Elsie hertrouwde met de loyale en vriendelijke Harry Graves. Moeder Elsie steunde haar zoon door dik en dun. In diens moeilijke jeugd vol medische problemen en ook later tijdens zijn gloriedagen met The Beatles. 'That woman loved every second of my life and remembered every second of it, ' vertelde Ringo ooit in een interview.

Er zijn nummers waarin hij terugblikt op zijn jeugd in Liverpool, maar ik heb Ringo er nog niet op kunnen betrappen dat hij een lied aan zijn geliefde moeder opdraagt. Misschien zie ik iets over het hoofd? In I Am The Greatest (voor hem geschreven door John Lennon) zit volgens mij de duidelijkste verwijzing naar moeder Elsie. Ringo zingt:

When I was a little boy
Way back home in Liverpool
My mama told me I was great

Is dat ook niet precies wat moeders moeten doen?