Met '60 jaar Rubber Soul' vierde de Nederlandse Beatlescommunity óók zichzelf!

Het was niet zomaar een feestje, op vrijdagavond 14 november 2025 in theater Aan de Slinger in Houten. Daar waren 375 Beatlesliefhebbers afgekomen op een avond van Beatlespodcast Fab4Cast, die geheel in het teken stond van Rubber Soul. Dat album lag destijds, op 3 december 1965 in de schappen. Bijna 60 jaar geleden. Jubilea moet je vieren en dat gebeurde volop, voor het oog en oor van een uitverkochte theaterzaal. Eigenlijk was er nóg iets te vieren, vertelden hosts Wibo Dijksma, Jan Cees ter Brugge en Michiel Tjepkema. Gekleed in jasjes van bruin suède, als knipoog naar de albumhoes, deelden de oprichters van Fab4Cast dat hun podcast inmiddels 12,5 jaar bestaat. Na 241 afleveringen zijn ze nog niet uitgepraat over The Beatles. Ook bij de luisteraars, van wie een deel naar het theater was gekomen, is het enthousiasme voor Beatlesverhalen onverminderd groot.

Coherent en wonderschoon
Nog steeds is de Beatlescommunity in Nederland springlevend. Dat bleek ook uit het gemak waarmee Fab4Cast niet alleen de zaal maar ook het programma van de theateravond kon vullen, met interessante lezingen en optredens van kenners en muzikanten uit diezelfde community. Zo presenteerden Ron Bulters en Tim Op Het Broek van Beatlesfanclub NL een quiz, voorafgaand aan de officiële start van het programma. Daarna gaven hosts Wibo, Jan Cees en Michiel enige context rond het Rubber Soul-album. Hoe en wanneer kwam het bijvoorbeeld tot stand? Onder grote druk, zoveel is duidelijk. Want in het overvolle jaar 1965 had de band slechts een krappe maand om de plaat op te nemen. Binnen vier weken, tussen 12 oktober en 11 november stond alles op tape. Overigens met uitzondering van het nummer Wait, dat al in juni werd opgenomen. De korte liedjes, de akoestische aanpak, de prachtige samenzang...misschien is het beperkte tijdsbestek waarin alles tot stand kwam wel de echte reden waarom dit Beatlesalbum zo coherent én wonderschoon klinkt. En, volgens Wibo Dijksma, als het "eerste echte meesterwerk" van The Beatles kan worden beschouwd. Jan Cees ter Brugge noemt Rubber Soul al jaren zijn favoriete Beatlesalbum. 

Jan Cees ter Brugge, Michiel Tjepkema en Wibo Dijksma van Fab4Cast

Inzoomen
De muziek van Rubber Soul kreeg ruim baan door optredens (in verschillende samenstellingen) van Marike Jager, Bertolf Lentink, Diederik Nomden, Yorick van Norden en Jac Bico (The Analogues). Allen zowel liefhebbers als kenners van het repertoire van The Beatles én van zoveel onderwerpen waarop je tijdens zo'n avond kunt inzoomen. Zo vertelde Yorick van Norden met welke albums en singles The Fab Four in 1965 hun platenkast en jukebox vulden. De smaak van McCartney was wat eclectischer dan die van Lennon, maar juist dat zorgde voor al die invloeden waar de band zelf gretig op verder bouwde: motown, rock & roll en folk. Bertolf Lentink en Diederik Nomden gaven uitgebreid college over de samenzang van The Beatles op Rubber Soul, in navolging op de hooggewaardeerde Fab4Cast-aflevering waarin ze afgelopen zomer te horen waren. Terugluisteren is warm aanbevolen. Jac Bico stond stil bij het gitaar- en sitarwerk op Rubber Soul, waarbij hij uitleg gaf over het gebruik van het fuzz-effect, de sitar en de Fender stratocaster. Instrumenten en effecten die het album een eigen kleuring gaven.

De hoes en de microfoons
Geen Fab4Cast-event zonder de kundige uitleg van ontwerper en locatiedeskundige Piet Schreuders. Uiteraard nam hij het publiek op onnavolgbare wijze mee in het werk van fotograaf Robert Freeman en de totstandkoming van de hoes. Jan Cees ter Brugge zoomde in op het gebruik van de exclusieve en peperdure Neumann-microfoons in de EMI Studio's. Die kregen ten tijde van Rubber Soul een extra beschermkapje, omdat ze ter ziele gingen door speeksel en voedselresten van The Beatles, die besloten dat er in Studio Two ook gewoon gegeten kon worden. In de aanvankelijk stijve en formele EMI-studio's voltrok zich zo een stille revolutie. Het zijn de details die zorgen voor hilariteit. Net als de oorspronkelijke versie van In My Life, waarvoor John Lennon aanvankelijk een hele andere tekst neerpende. Over een busrit door Liverpool. Bertolf Lentink, Diederik Nomden en Marike Jager brachten het nummer zoals het óók had kunnen klinken, als het anders gelopen was. Het was de gedeelde fascinatie voor al die bijzondere details die 375 Beatlesfans een avond geboeid hield. 

Piet Schreuders over de hoes van Rubber Soul

Coulissen
Eén beeld van deze avond bleef me in het bijzonder bij: terwijl Piet Schreuders zijn presentatie hield over de albumhoes, zag ik Wibo Dijksma en Diederik Nomden in de coulissen op de grond zitten. Hun blik strak op het grote scherm gericht. Want als Piet Schreuders spreekt, wil je niets missen. Geen enkele opmerking of afbeelding. En zo kwam op deze avond alle Beatleskennis, -liefde en al dat talent weer bij elkaar. Met '60 jaar Rubber Soul' vierde de Nederlandse Beatlescommunity óók zichzelf.

De prachtige foto's zijn van Ramón Dorenbos!

De audio van deze avond is verschenen als nieuwe podcast-aflevering van Fab4Cast:

https://on.soundcloud.com/pDn8FQR6IApJtpmHcC

Another year over: wat 2019 me bracht als Beatlesblogger en...een bedankje voor jullie!

Er wordt wat teruggeblikt, deze decembermaand. Samen maken we de balans op. Wat bracht het jaar 2019 ons allemaal? In de eerste plaats natuurlijk op persoonlijk vlak, maar ook als het gaat om grote gebeurtenissen in het nieuws, de mooie albums en boeken die verschenen, bijzondere ontmoetingen, nieuwe inzichten en...wat bracht 2019 ons als liefhebbers van de meest bijzondere band uit de geschiedenis van de popmuziek. Het jaar ontvouwde zich voor mij, als Beatlesblogger, op een manier die ik nooit had durven dromen. Ik beleefde bijzondere avonturen en jullie bleven trouw meelezen en -leven. Geweldig!

50 jaar Bed In in Amsterdam

Het vroege voorjaar stond in het teken van het 50-jarig jubileum van John en Yoko's bezoek aan het Amsterdamse Hilton Hotel, met hun legendarische Bed In. Zelf streek ik die week ook een paar dagen in Amsterdam neer. Niet in het Hilton trouwens, maar wel op een fijne plek in de buurt bij het Vondelpark. Ik wilde niets missen van wat er die dagen gaande was, tijdens de viering van dat John & Yoko-jubileum. Zo zat ik zondag 31 maart, met vele anderen, ademloos in het Hilton te luisteren naar de verhalen die 's werelds beste Beatlesbiograaf Mark Lewisohn met het publiek deelde. Daarbij werd hij geïnterviewd door Gijs Groenteman. In de lounge van het hotel bezocht ik de geweldige foto-expo, die over de Bed In was samengesteld. Ik liet mijn boek signeren door Mark en stond daarna in de rij om een kort bezoek te brengen aan de honeymoonsuite, kamer 902 (nu 702), waar John en Yoko die week verbleven.

Het concert en de verloren gewaande filmbeelden

Een paar dagen later was er meer gelegenheid om met Mark te spreken, onder andere rond het Remember Love-concert in het Concertgebouw, waar hij opnieuw een lezing gaf. Met Yorick van Norden, Bertolf, Roel van Velzen, Marike Jager en Maaike Ouboter op het podium werd het een gedenkwaardige avond om John en Yoko's vredesweek in Amsterdam te herdenken. Deze dagen in Amsterdam stonden voor mij bol van de ontmoetingen met zoveel aardige en getalenteerde mensen die allemaal die passie voor The Beatles delen. Het was bijzonder om zelfs de verloren gewaande beelden van Lennons honeymoonfilm terug te mogen zien. Deze week in Amsterdam gaf me zoveel schrijfinspiratie en nieuwe inzichten. Mijn jaar kon eigenlijk al niet meer stuk.

Heilige grond: aanwezig in de Abbey Road Studio's in Londen

Het werd alleen maar mooier. In juni kreeg ik de uitnodiging aanwezig te zijn bij de opnamen van het Abbey Road-album, door The Analogues in de befaamde Londense studio. De agenda werd leeggemaakt, afspraken verzet, de reis geboekt. Zo mocht ik, voor mij geheel onverwacht, heilige Beatlesgrond betreden en was ik, met een select gezelschap, getuige van de bijzondere opnamesessie van The Analogues. Het was voor mij een enorm emotionele gebeurtenis om de nummers van album Abbey Road, bijna 50 jaar naar dato, op die plek live te mogen horen. Ik krijg weer vochtige ogen als ik aan die middag terugdenk. In Studio Two zag ik dat Mark Lewisohn volop in beslag genomen werd door liefhebbers, fans en aanbidders. Ik besloot me er niet mee te bemoeien en te genieten van de bijzondere ambiance, waarbij ik met mijn handen over de befaamde Mrs. Mills-piano streek en inspiratie op deed voor één van mijn meestgelezen blogs van dit jaar. Nadat het publiek de studio verlaten had, mocht ik even blijven om rustig na te praten. Dat was een bijzonder, maar vooral warm moment, dat ik niet snel zal vergeten. Ook denk ik met plezier terug aan die vroege zaterdagochtend met Piet Schreuders bij de zebra.

Avonturen in Scandinavië en Liverpool

In september reisden we door Scandinavië, waar ik in Malmö en Noord-Jutland de kans kreeg twee relatief onbekende Beatleslocaties te bezoeken. Vooral de zeer afgelegen plek waar John en Yoko de jaarwisseling van 1969/1970 doorbrachten, was voor mij een unieke locatie om eens met eigen ogen te zien. Jullie hebben het avontuur afgelopen week kunnen lezen. Amper een maand later liep ik met Wibo, Michiel en Jan Cees door de straten van Liverpool. In vier bomvolle dagen bezochten we een groot aantal Beatleslocaties en namen we twee podcasts op. Ook waren we aanwezig bij Mark Lewisohns briljante Hornsey Road-college en brachten we twee avonden met hem door. Ik had begin dit jaar niet kunnen vermoeden dat deze schrijver, die een groot voorbeeld voor me is, drie keer op mijn pad zou komen, zonder dat ik daar zelf al te veel aan gedaan had. Ik zag in de ontmoetingen vooral een beminnelijk mens, die zijn tijd moet vinden en nemen om die grote opdracht, zijn levenswerk, (de trilogie) af te kunnen maken.

Met Jan Cees, Bertolf en Diederik in de Deventer Schouwburg

Op 31 oktober en 1 november mochten Jan Cees en ik in een uitverkochte Deventer Schouwburg het verhaal van Abbey Road vertellen. Daarbij werden we geweldig ondersteund door Bertolf Lentink en Diederik Nomden: met hun muzikale kennis en hun adembenemende vertolkingen van de mooiste liedjes van dat album. Je kunt alleen maar zo fijn, enthousiast en haast vanzelfsprekend samenwerken als je samen die enorme passie voor het Beatlesrepertoire deelt. Het was voor mij een voorrecht om met deze drie kenners aan zo'n productie te mogen samenwerken. Geweldig was het ook dat zoveel Deventenaren én Beatlesvrienden uit het hele land die avonden kwamen luisteren. Sommigen waren er zelfs beide avonden bij. Ik was ontzettend blij (en ook opgelucht) dat die twee theatercolleges zo goed uitpakten. Niet veel later volgde een intiemere theateravond, met Piet Schreuders, in het Torpedo Theater in Amsterdam.

Een cadeau dat me overkwam

Als ik terugkijk op mijn Beatlesjaar, dan kan ik amper bevatten wat me is overkomen. Ik kies mijn woorden hier bewust. Het voelt namelijk alsof het me allemaal overkwam, zonder dat ik het zelf te hard najoeg. Ik moest dan ook lachen toen ik bovenstaande foto terugzag. Mijn zoektocht naar Beatlesverhalen bracht me al die mooie ontmoetingen en avonturen. Dat vond ik ook het bijzondere van dit jaar, dat zich openbaarde als een cadeau, waar ik steeds een stukje inpakpapier van af mocht scheuren. Ik wil jullie echt heel hartelijk bedanken voor het meelezen en -leven met alles dat ik beleefde, voor jullie leuke en aardige reacties, voor de vele ontmoetingen en voor de betrokkenheid bij mijn blog. Ik wens jullie dan ook een fijne jaarwisseling en een werkelijk fantastisch 2020. Laten we er weer een heerlijk Beatlesjaar van maken!

John Lennon in muziek en verhalen: Bertolf, Yorick, Maaike, Marike, Roel én Mark Lewisohn in het Concertgebouw

50 jaar nadat hij met Yoko Ono zijn veelbesproken Bed-In in het Amsterdamse Hilton hield, resoneerde John Lennons vredesboodschap afgelopen woensdag even verderop, in het Concertgebouw. Pleitbezorgers Bertolf Lentink en Yorick van Norden brachten een eerbetoon aan John Lennon en zijn muziek. Samen met Marike Jager, Maaike Ouboter, Roel van Velzen en Van Nordens vaste begeleidingsband speelden deze Beatlesliefhebbers een smaakvolle selectie songs uit het oeuvre van Lennon. De focus lag op de periode 1969-1974, de jaren waarin John Lennon tijdens en na het uiteengaan van The Beatles het meest actief was. Daarbij klopte zelfs de chronologische volgorde van de nummers die werden gespeeld, de toegiften uitgezonderd.

Het interbellum tussen Get Back en Abbey Road

Lennon was de man van de directe communicatie. Hij keek iedere journalist recht in de ogen, zei Beatleshistoricus Mark Lewisohn eerder deze week in het Hilton, in een uitgebreid gesprek met journalist Gijs Groenteman. Ook woensdagavond zaten zij weer samen op het podium en gaf Mark Lewisohn, steeds als intermezzo, duiding bij die bijzondere Bed-In-week in Amsterdam, eind maart 1969. Het waren kleine colleges, waarin Lewisohn John & Yoko's acties verbond met de tijd waarin ze plaatsvonden: het interbellum tussen de Get Back-sessies en die van het Abbey Road-album. Hoewel, zo mogen we die periode van Mark Lewisohn trouwens niet noemen. Het ging er niet alleen tijdens de Bed-In heel vreedzaam aan toe, ook dat laatste jaar waarin The Beatles muziek maakten, was er in de studio minder gekrakeel dan tot nu toe werd aangenomen, aldus de Beatleshistoricus.

Gijs Groenteman en Mark Lewisohn

Onderzoek voor de trilogie

Ondertussen hingen in het Concertgebouw niet alleen de aanwezige toeschouwers, maar ook de artiesten, zittend op het podium aan Lewisohns lippen. De Beatleskenner en -schrijver was een week in Amsterdam en deed onderzoek voor de delen twee en drie van zijn langverwachte trilogie All These Years, die ergens tussen 2021 en 2029 moeten verschijnen. Op de agenda stonden gesprekken met ooggetuigen van de Bed-In, een reconstructie van de rondvaart uit 1964 door de Amsterdamse grachten, een bezoek aan de veilinghal in Blokker en het bekijken van de vergeten filmopnamen Mr. & Mrs. Lennons Honeymoon, part two. Het filmblik met het originele materiaal dook deze week op, dankzij inspanningen van Jan Cees ter Brugge. Wetend dat Yoko Ono een kopie heeft en dat de echte schat momenteel nog even ergens in Amsterdam ligt, was Mark Lewisohn uiteraard graag van de partij om het origineel te bestuderen. Na het zien van de beelden gaf hij aan ze zeer interessant te vinden voor zijn onderzoek.

We mochten de opgedoken filmbeelden in klein comité bekijken.
Vlnr: Jan Hovers, Mark Lewisohn, Piet Schreuders, Anne Hurenkamp, Jan Cees ter Brugge en Tonko Dop.

In- en uitzoomen op dat grote verhaal van The Beatles

Deze week ontmoette ik Mark Lewisohn een aantal malen. Soms was het mogelijk even in gesprek te gaan, al was zijn agenda overvol en werd er veel aan de goede man getrokken. De momenten waarop er even écht contact mogelijk was, bewaar ik als een dierbare herinnering. Wat ik daar in deze blog over wil delen is dat ik het zo fijn vond Mark te kunnen vertellen hoe ik geniet van de manier waarop hij dat immense verhaal over The Beatles voor ons allemaal weet op te schrijven. Eigenlijk voelde ik niet zozeer de urgentie het uitgebreid met hem over allerlei details rond The Beatles te hebben, maar wilde ik vooral praten over zijn schrijftechniek en over het doen van onderzoek.

Met Mark Lewisohn

Inzicht in dat wonderbaarlijke verhaal van The Beatles
Ik vertelde Mark dat ik het zo mooi en knap vind hoe hij in zijn verhalen continu inzoomt en uitzoomt op de gebeurtenissen. Het ene moment vliegen we, haast als in de video van Free As A Bird, over Liverpool en lezen hoe een jonge John Lennon op zijn slaapkamer zit te tekenen en schrijven, terwijl een paar straten verderop Pauls vader Jim McCartney thuiskomt van zijn werk en de pannen op het vuur zet. Ik was me er niet van bewust dat ik dat zo sterk doe, dat in- en uitzoomen, antwoordde de immer bescheiden auteur. Door zijn speurwerk naar de context waarin de gebeurtenissen plaatsvonden, lezen we het andere moment bijvoorbeeld dat het een slechte zomer was, welke programma's er op televisie te zien waren en hoe Engeland er economisch voorstond. Dat constante in- en uitzoomen, houdt mij als lezer geboeid en geeft me veel inzicht in hoe het wonderbaarlijke verhaal van The Beatles zich ontwikkelde.

Yorick van Norden en Bertolf

Individuele emoties en universele wensen

Woensdagavond in het Concertgebouw draaide het natuurlijk niet alleen om dat verhaal, maar ook om de muziek. John Lennon maakte van zijn hart geen moordkuil en schreef goudeerlijke teksten: Liefde was liefde (Oh My Love), Pijn was Pijn (Cold Turkey), Angst was Angst (Isolation) en Vrede was Vrede (Give Peace A Chance, Imagine). Eigenlijk kon Lennon dus óók heel goed in- en uitzoomen. Wat een mooie parallel tussen John Lennon en Mark Lewisohn, bedacht ik, zittend op rij 5. Maaike Ouboter bleef haar eigen genre trouw door Nederlandse vertalingen te zingen van Julia en Beautiful Boy (Lieve Jongen), Marike Jager bracht onder andere Come Together en Isolation. Samen met Bertolf zong ze een breekbare, tweestemmige versie van Love, die op grote bijval uit het publiek kon rekenen.

Bertolf en Marike Jager

Een hele mooie avond, vol goede vibes
Roel van Velzen leverde bijdragen met Revolution en Instant Karma. Beslist hoogtepunt was Bertolfs intense versie van I Want You (She's So Heavy), dat de singer-songwriter na vele speelbeurten tijdens zijn Back to Abbey Road-project met Her Majesty tot in de finesses beheerst. Ik vond het een hele mooie avond, vol goede vibes, schreef Bertolf me na afloop. Ook Yorick van Norden gaf aan nog steeds in de wolken te zijn van het concert, al moest hij voor Give Peace A Chance even uit zijn comfort zone stappen, door het publiek actief aan te sporen mee te zingen, stampen en klappen. Het ging hem goed af.

Een filmpje voor Yoko

Niet alleen Give Peace A Chance, maar ook Instant Karma en Imagine leenden zich in de finale uiteraard voor collectief meezingen en -klappen. Mark Lewisohn zat ondertussen achter op het podium, zong stilletjes mee, maakte foto's en filmopnamen. Ik zal Yoko een filmpje sturen, beloofde hij het publiek tegen het einde van de show. Zelf moest ik ineens denken aan de inmiddels 86-jarige, wat broze weduwe van Lennon en vond ik het een bijzonder fijne gedachte dat Yoko ons nog éven over de vrede kon horen zingen, in haar appartement in het Dakota Building in New York.



--
De prachtige concertfoto's zijn van Ramón Dorenbos.

Met dank aan Jan Hovers voor het beschikbaar stellen van de foto en voor zijn toestemming om te schrijven over de privébijeenkomst met Mark Lewisohn.