I Want To Tell You: het George Harrison-nummer dat bijna ondersneeuwde op het Revolver-album

Van de drie George Harrison-composities op het Beatlesalbum Revolver is I Want To Tell You misschien wel het nummer dat het meest over het hoofd is gezien. De opener Taxman en het exotische Love You To worden vaker genoemd als voorbeeld van de enorme progressie die Harrison halverwege het bestaan van The Beatles als band doormaakte. Maar ik weet zeker dat I Want To Tell You veel luisteraars van Revolver kan bekoren. Vast ook liefhebbers van de nieuwe box! Daarom leek het me leuk deze week eens wat meer over het nummer op een rij te zetten.

Concert For George
Zelf werd ik me er tijdens het kijken van The Concert For George weer eens van bewust hoe fijn deze Harrison-compositie eigenlijk is. Tijdens het herdenkingsconcert in de Royal Albert Hall, een jaar na het overlijden van George, was het nummer de opening van het zogenaamde 'Westerse' gedeelte van die avond. Na enkele bijdragen van Ravi en Anushka Shankar en een intermezzo van Monthy Python, klonk het bijzondere gitaarintro van I Want To Tell You door de hal. Jeff Lynne verzorgde daarbij de vocalen.

De Revolver-sessies in het voorjaar van 1966

Een sfeer van frustratie
Dat intro, dat bestaand uit enkele triolen, wordt door auteur Simon Leng (While My Guitar Gently Weeps: the music of George Harrison, 2006) vergeleken met een stotterende manier van praten. (The Monkees wisten trouwens een jaar later ook wel raad met die riff, in Pleasant Valley Sunday. Luister maar eens.) Maar volgens Leng ondersteunt dat het thema van het nummer, waarin Harrison het had over de barrières die op kunnen treden bij het betekenisvol willen communiceren. Tenminste, zo schreef George daar zelf over in zijn autobiografie I Me Mine: "The avalanche of thoughts that are so hard to write down or say or transmit." Ook met de dissonantie in de melodie en de eigenzinnige plaatsing van het E7♭9-akkoord (na de zin: "My head is filled with things to say") zocht George naar een manier om zijn frustraties muzikaal te uiten. Lennon zou het akkoord "lenen" voor onder zijn passage "It's driving me mad" in I Want You/She's So Heavy (tot frustratie van George) en zelf zou Harrison in "When We Was Fab" het akkoord ook nog eens uit de kast trekken.

 

Het intro van I Want To Tell You, 
waarin verschillende triolen elkaar opvolgen:
drie noten die gezamenlijk op één tel gespeeld worden.

Oosterse filosofie
Uit het nummer blijkt ook hoe intensief George medio 1966 inmiddels bezig was zijn weg in de Oosterse filosofie te zoeken. Zo zingt hij de passage: "But if I seem to act unkind / It's only me, it's not my mind / That is confusing things" waarin hij het onderscheid maakt tussen zijn gedachten (het ego) en zichzelf. In zijn autobiografie schreef George daar later over, dat hij beide begrippen liever om had gedraaid: "The mind is the thing that hops about telling us to do this and do that – when what we need is to lose (forget) the mind." George speelde het nummer jaren later live, tijdens zijn Japanse tournee in 1991. Daarbij veranderde hij de tekst door "It's not me, it's just my mind" te zingen.

Granny Smith Part Friggin' Two
Nuchterder was de benadering van John Lennon. Die merkte op 2 juni 1966 tijdens de opnamesessies op dat George zijn nummers bijna nooit direct een titel gaf. Dus verzon hij er zelf wel eentje. Hij doopte het nummer Granny Smith Part Friggin’ Two’. Een appel dus. Met die grap refereerde Lennon aan de werktitel van een ander nummer van George: Granny Smith (voor Love You To). Technicus Geoff Emerick deed er nog een schepje bovenop en doopte het liedje tot Laxton Superb, een ander appel-ras. Nog voordat de eerste take was opgenomen, rolden de grappen al door de studio. Achteraf begrijp je misschien wel beter waarom George de kloof voelde ontstaan, tussen zijn eigen beleefwereld en die van de mensen om hem heen.

Mersey Muezzins
Beslist het vermelden waard zijn de (geïmproviseerde?) Oosterse vocalen in het outro van het nummer ("I've got time"), die doen denken aan een hindoestaans gezang, maar ook aan een oproep tot gebed. In zijn uitstekende boek "Can't Buy Me Love: The Beatles, Britain and America" (2007) noemt schrijver en musicus Jonathan Gould de vocalen van Harrison, Lennon en McCartney "a trio of Mersey muezzins". En inderdaad, een muezzin is degene binnen de Islam in de moskee de oproep tot gebed verzorgt. Het laat zien dat The Beatles midden jaren 60 in de voorhoede zaten bij het combineren van oosterse en westerse invloeden in de popmuziek. De individuele bijdrage van George Harrison mag daarin nooit onderschat worden. 

Verder luisteren
Wil je als een fly-on-the wall aanwezig zijn bij de opnames van het Revolver-album? Fab4Cast maakte drie afleveringen over de totstandkoming van de plaat. Beluister deel 1, deel 2 en deel 3 van de Revolver-sessies. Luister je liever via Soundcloud? Dan vind je hier deel 1, deel 2 en deel 3.

She Said She Said: hoe Peter Fonda John Lennon irriteerde en inspireerde

Hoewel Peter Fonda grote faam als acteur en regisseur zou verwerven, waren er twee ingrijpende gebeurtenissen die zijn jeugd tekenden. Tijdens een feestje, in augustus 1965, met The Beatles, vertelde Fonda een doodsbange George Harrison openhartig over één van die incidenten. John Lennon hoorde de conversatie en vond het allemaal al snel welletjes. Hij stuurde Fonda weg, maar kreeg die ene zin niet uit zijn hoofd. Amper een jaar later hoorde Peter Fonda zijn eigen uitspraak terug op Revolver, het nieuwe Beatlesalbum. Zo bleven Peter Fonda en The Beatles op bijzondere wijze verbonden. Afgelopen week overleed de acteur.

Een spoedoperatie en drie bloedtransfusies
De dood was nooit ver weg voor Peter Fonda. Op 10-jarige leeftijd verloor hij zijn moeder Frances Seymour, die zichzelf in een psychiatrische instelling van het leven beroofde. De jonge Peter zou daar overigens pas op zijn 15e achter komen. Op dat moment had hij zelf al amper een heftig ongeluk overleefd. Kort voor zijn 11e verjaardag schoot hij zich per ongeluk, tijdens het laden van zijn pistool, in zijn buikholte. Een spoedoperatie en drie bloedtransfusies redden zijn leven, terwijl vader Henry Fonda in allerijl van een acteerklus op de Virgin Island terugvloog naar New York. Het incident haalde de kranten, vanwege de faam van Fonda senior. Zo lezen we in de The Times van 8 januari 1951 over de gebeurtenissen:

Liever een hippie dan mainstream Hollywood-acteur

Hoewel geld de door rampspoed achtervolgde familie Fonda niet gelukkig kon maken, stelden de inkomsten van vader Henry de jonge Peter wel in staat om een aantal maanden in India van zijn ongeluk te revalideren. Enkele jaren later, op zijn 14e, trad Peter al in de voetsporen van zijn vader, door acteerlessen te nemen. Vanaf 1960 kreeg zijn carrière vorm. Eerst in het theater, later op televisie en vanaf 1963 op het witte doek. Toen hij The Beatles eind augustus 1965 in Los Angeles ontmoette, had hij er een aantal in het oog springende rollen opzitten en leek zijn kostje al snel gekocht. De tegendraadse Fonda zette zich echter af tegen de mainstream Hollywood-cultuur, liet zijn haar groeien, gebruikte regelmatig LSD en voelde zich meer aangetrokken tot de zich ontwikkelende underground- en hippiebeweging. Dat kostte hem de nodige nieuwe opdrachten, maar leverde hem wel een interessante contacten op. Zijn vriendschap met de leden van The Byrds zorgde ervoor dat Fonda in de zomer van 1965 op een zeker feestje belandde.

[video: The Beatles op 18 augustus 1965 in Shea Stadium, New York,

enkele dagen voor de ontmoeting met Peter Fonda]

Privacy onder de parasols

Die zomer tourden The Beatles door Amerika en verbleven ze vijf vrije dagen in een door Brian Epstein gehuurde villa aan 2850 Benedict Canyon in Los Angeles. Het huis was eigendom van Zsa Zsa Gabor. Al snel werd de schuilplaats van The Beatles bekend. Hoe kon het ook anders. Ook wist de plaatselijke sterrenscène zich vlot de toegang tot het fort van The Beatles te verschaffen en bezochten The Beatles zelf die week Elvis Presley. Ze waren toch in de buurt. Terwijl pershelikopters onophoudelijk rondjes boven het tijdelijke onderkomen van The Beatles cirkelden, zochten de Fab Four onder hun parasols nog enige privacy aan het zwembad. Op zoek naar wat ontspanning, gebruikten John, George en Ringo samen met Roger McGuinn en David Crosby die dag de nodige LSD. Paul McCartney, die altijd wat voorzichtiger was met harddrugs, haakte af. De Byrds-mannen besloten hun acterende vriend Peter Fonda ook uit te nodigen. Die moest zich een weg banen langs alle door de politie opgezetten barricaden en opdringerige fans. 

I know what it's like to be dead

In Rolling Stone haalde Fonda later herinneringen op door te vertellen dat hij onophoudelijk acid gebruikte met de leden van beide bands en dat het gezelschap uiteindelijk al pratend in een enorm bad belandde. Volgens Fonda begon George Harrison onder invloed van LSD over zijn doodsangsten te vertellen. De acteur besloot hem gerust te stellen door over het schietongeluk uit zijn eigen jeugd te praten en gebruikte daarbij de woorden: 'I know what it's like to be dead.' Fonda had namelijk tijdens zijn operatie even geen hartslag meer gehad. 

Bij het zwembad, op een ander moment die week, met Joan Baez en David Crosby

John Lennon raakte geïrriteerd

De goedbedoelde woorden voor George Harrison irriteerden John Lennon, die Fonda vroeg op te houden over het onderwerp. Lennon sprak daarbij de woorden: 'Who put all that shit in your head.' en 'You're making me feel like I've never been born,' zinnen die ons als luisteraars inmiddels behoorlijk bekend voorkomen. Blijkbaar viel het niet in goede aarde dat Fonda ook zijn operatielitteken liet zien. Het was too much voor Lennon en zodoende kon Peter Fonda vertrekken, bekend acteur of niet. 

Eigentijdse foto van de villa waar de ontmoeting plaatsvond

She Said, She Said werd eigenlijk een Lennon/Harrison-compositie

De zomer daarop werkten The Beatles koortsachtig aan de voltooiing van hun album Revolver. Uit een aantal losse muzikale en tekstuele ideeën stelde John Lennon, met hulp van George Harrison, het nummer She Said, She Said samen. Daarin verwerkte hij bijna letterlijk een aantal zinnen uit de conversatie die zich een amper een jaar daarvoor in de Hollywood hills had voltrokken. Lennon besloot daarbij dat She Said een stuk beter klonk dan He Said. Bij de repetities en opnamen, die plaatsvonden op 21 juni 1966 haakte Paul McCartney opnieuw af. Er was onenigheid. 

Paul McCartney speelt geen noot mee op She Said, She Said

Zo ontstond de vrij unieke situatie dat John, George en Ringo She Said, She Said van A tot Z inspeelden en van overdubs voorzagen, waarbij Harrison de baspartijen voor zijn rekening nam. Het zal McCartney niet lekker hebben gezeten dat hij op geen enkele wijze betrokken was bij wat al snel als één van de meest geniale nummers van het toch al ijzersterke album Revolver werd beschouwd. She Said, She Said zal Peter Fonda vast en zeker een glimlach hebben bezorgd. Voor het eerst speelde hij de hoofdrol in een liedje. Fonda moest zijn grootste filmsucces, met Easy Rider uit 1969, toen overigens nog bereiken. De acteur is 79 jaar geworden.