Posts tonen met het label Isn't A Pity. Alle posts tonen
Posts tonen met het label Isn't A Pity. Alle posts tonen

zaterdag 30 mei 2020

That's The Way God Planned It: Billy Preston en The Beatles

"See you round the clubs," zei George Harrison gedecideerd, toen hij op vrijdag 10 januari 1969 zijn gitaar inpakte, zijn jas aantrok en de Twickenham Studio's verliet. De maat was vol. Hij liet zich tijdens de Get Back-sessies niet langer intimideren door Paul McCartney en negeren door John Lennon. Een paar dagen later besloot Harrison een concert van Ray Charles te bezoeken, waar hij een oude bekende achter het orgel zag zitten. Dat moet George op een idee hebben gebracht. Een dag of wat later was Harrison terug, in de Apple Studio's, waar het Beatlescircus inmiddels naartoe was verhuisd. In zijn kielzog: Billy Preston, de juiste man voor de juiste klus. Het geheime wapen van Harrison.




The Beatles kenden toetsentalent Billy Preston al 
Hoe zou dat gegaan zijn? "Billy, wat leuk jongen, dat is lang geleden, kom erin." Zo stel ik me die hernieuwde kennismaking tussen de Amerikaanse toetsenist en de overige Beatles voor. Al in 1962 waren ze het destijds 16-jarige toetsentalent in tegen het lijf gelopen. Preston speelde in de band van Little Richard, waarvoor The Beatles in ieder geval op 12 oktober 1962 openden in de New Tower Ballroom, New Brighton. Ik moet nog eens nazoeken of het bij die ene datum bleef. Elders las ik dat The Beatles en Billy Preston elkaar ook tegenkwamen in Hamburg. In 1966, tijdens de laatste Beatlestour zou het in San Francisco ook nog tot een ontmoeting tussen Billy en The Fab Four gekomen zijn. Kortom: Billy was een oude bekende van The Beatles, die donders goed wisten dat hij een virtuoos op de toetsen was en bovendien over een begenadigd stemgeluid beschikte. Preston nam plaats op de kruk, en speelde tussen 22 en 29 januari 1969 mee met de Get Back-sessies. Ook was hij erbij op 30 januari, tijdens het legendarische rooftop concert. [video]




Billy speelde op John Lennons God en George Harrisons My Sweet Lord
In de seventies zouden de paden van Billy en de ex-Beatles (minus McCartney) elkaar regelmatig kruisen. Preston bleef nog even in Londen hangen, tekende een contract met Apple Records en werkte met name samen met George Harrison (That's The Way God Planned It, Encouraging Words, All Things Must Pass en The Concert For Bangladesh). Opmerkelijk genoeg verleende de innig gelovende Preston ook zijn medewerking aan John Lennons ontnuchterende nummer God, voor het album John Lennon and the Plastic Ono Band. Voor George Harrisons vromer bedoelde My Sweet Lord leverde Billy tevens een bijdrage aan het schrijfproces.




Terug naar The States
Billy verruilde Londen weer voor The States toen hij in 1971 bij A&M Records in Los Angeles tekende. Preston was ook opgegroeid aan de Amerikaanse westkust, waar hij op jonge leeftijd met zijn moeder naartoe verhuisde. Hij leerde zichzelf orgel spelen en begeleidde op zijn 11e al sterren als Mahalia Jackson, Sam Cooke en Nat King Cole [video]: 




Joe Cocker, Syreeta en Whitney Houston
Voordat Billy bij The Beatles achter de toetsen kroop, had hij al vijf soul- en gospelalbums op zijn naam staan. Ook in de jaren '70 zette hij zijn carrière succesvol voort. Als solo-artiest en als sessie- en tourmuzikant voor grote namen als The Rolling Stones en, opnieuw, voor George Harrison tijdens diens Dark Horse Tour (1974). Preston schreef Joe Cockers "You Are So Beautiful", geïnspireerd op zijn moeder, met wie hij een hechte band had. Na zijn succesvolle duet "With You I'm Born Again" met Syreeta, ging het in de jaren '80 langzaam maar zeker bergafwaarts met Billy's carrière. Hoewel hij nog sessiewerk deed voor Luther Vandross, Whitney Houston en Patti LaBelle, kreeg Billy het steeds moeilijker met zijn alcohol- en cocaïnverslaving. Dat drama had, net als de seksschandalen waarmee hij in verband werd gebracht, een achtergrond die eigenlijk om heel veel compassie en een genuanceerd oordeel vraagt.




Seksueel misbruik en de worsteling met zijn geaardheid
Billy Preston werd als kind meerdere malen seksueel misbruikt, zowel door de pianist van één van de eerste bands waarmee hij (als negenjarig jongetje) op tournee ging als door een voorganger uit zijn geloofsgemeenschap. Hij worstelde een leven lang met de gevolgen, net als met zijn homoseksuele geaardheid. Toen Sly Stone er vandoor ging met Billy's toenmalige verloofde Kathy Silva, stopte Billy met zijn pogingen om relaties met vrouwen aan te knopen. Preston worstelde met drank, drugs, en zijn geaardheid in relatie tot zijn sterke geloof. Hij werd opgepakt toen hij zich wilde vergrijpen aan een 16 jaar oude jongen. Zijn drugs- en drankmisbruik bracht hem verder in de problemen. En in de gevangenis. In 1998 werd hij opnieuw gearresteerd, toen hij zijn huis in Los Angeles in brand stak, met als doel de verzekering op te lichten. Hoe ver zou hij inmiddels aan de grond gezeten hebben? Hoe radeloos moet Preston geweest zijn?




Billy bracht nog een ode aan George Harrison
Aanhoudend drugsmisbruik, hoge bloeddruk en nierproblemen verzwakten Billy's gezondheid verder. In 2002 onderging Billy een niertransplantatie. Hoewel hij nog sessie- en tourwerk deed voor acts als Ray Charles, The Red Hot Chili Peppers, Eric Clapton, The Funk Brothers en Steve Winwood kwam het uiteindelijk niet meer goed. Zijn laatste publieke optreden was in 2005, tijdens een promotie-event voor de re-release van de filmregistratie van The Concert For Bangladesh. Begeleid door Dhani Harrison en Ringo Starr. Die opname heb ik niet kunnen vinden. Wel hele mooie [beelden] uit 2002, toen Billy zong tijdens het herdenkingsconcert voor zijn goede vriend George Harrison. We zien en horen hem inzetten op 1 minuut 06, na Eric Clapton. De tekst die ik Billy hoor zingen, is evengoed van toepassing op de lange en moeilijke reis die hij zelf in het leven had afgelegd. Het werd ook niet bepaald niet beter voor hem. Enkele jaren later liep het allemaal bijzonder slecht af. Zijn gezondheidsproblemen speelden hem opnieuw parten. Billy raakte in november 2005 in coma en stierf op 6 juni 2006, 59 jaar oud. Ik had deze getalenteerde muzikant, met zijn vriendelijke inborst, een mooier leven gegund. Arme Billy, Isn't It A Pity.....










zaterdag 25 augustus 2018

Hoe George Harrisons All Things Must Pass pas later de erkenning kreeg die het verdiende

Het was zijn 26ste verjaardag toen George Harrison op een koude februaridag in 1969 een demo maakte voor een nieuw nummer voor The Beatles. De band had die winter eerst een week in de grote en koude Twickenham Studios gezeten. Het plan was om daar de repetities voor het nieuwe album Let It Be (dat aanvankelijk Get Back zou heten) te filmen. Net als de aanloop naar het liveconcert, dat onderdeel van de film zou worden. Het werd allemaal niets in die Twickenham Studio's en al snel verkasten de Fab Four naar een knusser onderkomen in het Apple-gebouw. Daar hing Harrison zijn gitaar om en zong hij de eerste regels van een nieuwe compositie: Sunrise doesn't last all morning....




Beslist veelbelovend
In januari al had Harrison diverse pogingen gedaan om All Things Must Pass, zijn kersverse liedje, onder de aandacht van de andere drie te brengen. Er werden wat pogingen gedaan het in te studeren. Met name de samenzang in het refrein klinkt beslist veelbelovend, al was de band duidelijk nog zoekende. Je kunt je best voorstellen hoe goed dit uiteindelijk had kunnen worden. En je vraagt je af waarom het nummer aan de kant werd geschoven: [video]



Muzikale inspiratie door The Band
George was in die tijd erg gecharmeerd van het geluid van The Band. Hij roemde het album Music From Big Pink, dat een half jaar eerder was verschenen. De sound op de plaat inspireerde George om de sitar terzijde te schuiven en zich weer op het schrijven van gitaarnummers te richten. Eind 1968 verbleef George veel in Amerika, bij Bob Dylan. In die periode jamde Harrison regelmatig met de leden van The Band, Dylans muzikale maten. 

Harrison bij Dylan thuis, eind 1968

Instructies voor John Lennon achter het orgel
In een interview in de jaren '80 vertelde George een journalist dat hij The Bands The Weight had gehoord en zodoende op het muzikale idee voor All Things Must Pass kwam. Beide nummers hebben ook wel dezelfde trage, akoestische feel. Je snapt het. George wilde trouwens zo graag dat All Things Must Pass op de sound van The Band leek, dat hij John Lennon voorstelde zijn gitaar te verwisselen voor het Lowry-orgel. Dat orgel horen we ook terug op Lucy In The Sky With Diamonds. Dus nam Lennon plaats achter de toetsen. Ik heb hier een prachtig stukje [video] waarin Harrison Lennon uitleg geeft hoe hij All Things Must Pass op het orgel moet spelen. Kijk even mee, alsof je een fly-on-the-wall bent:




De tekst kwam uit het Taoïsme
De tekstuele inspiratie voor All Things Must Pass kwam uit geheel andere hoek trouwens. Wel uit eentje die voor de hand ligt. Eind jaren '60 was George hevig geïnteresseerd geraakt in Oosterse filosofie. In 1966 publiceerde de Amerikaanse psycholoog en schrijver Timothy Leary het volgende gedicht:

All Things Pass - Lao-Tzu
All things pass
A sunrise does not last all morning
All things pass
A cloudburst does not last all day
All things pass
Nor a sunset all night
All things pass
What always changes?

Earth...sky...thunder...
mountain...water...
wind...fire...lake...

These change
And if these do not last

Do man's visions last?
Do man's illusions?

Take things as they come

All things pass

De metaforen van Het Weer
Leary was op zijn beurt geïnspireerd door de Tao Te Ching en beide bronnen raakten blijkbaar een snaar bij Harrison. Daarbij nam hij voor zijn openingscouplet bijna letterlijk de eerste strofen van Leary's gedicht over. Niets dat mooi is, blijft. Maar ook: niets dat naar is, blijft. Alles gaat voorbij, zeiden onze wijze oma's en opa's ons. Harrison gebruikte daarbij opnieuw de metaforen van Het Weer, zoals hij ook bij Here Comes The Sun deed: Sunset doesn't last all evening, A mind can blow those clouds away, After all this, my love is up and must be leaving, It's not always going to be this gray.

George en Pattie: ook dat ging voorbij


Pas later erkenning
Hoe gevoelig en filosofisch het nummer ook was, met de demo die George eind februari 1969 vastlegde, kreeg hij het niet voor elkaar om All Things Must Pass op één van de laatste twee Beatlesalbums te krijgen. Net als Let It Down en het prachtige Isn't It A Pity, ook uit die periode. Met name John Lennon was totaal niet geïnteresseerd in hetgeen Harrison te berde bracht. Ironisch genoeg werden de afgewezen nummers allemaal highlights op Harrisons eerste en zeer succesvolle soloalbum dat na het uiteengaan van The Beatles verscheen. [video]








zaterdag 22 april 2017

Over Bertolf, Beatles en Bezieling

Een tijdje geleden kwam ik op YouTube een filmpje tegen van Bertolf. Veel lezers zullen zijn naam kennen. De muzikale alleskunner toert op dit moment met zijn band Her Majesty langs de Nederlandse theaters met het zeer succesvolle programma Déjà Vu. Met adembenemende precisie spelen Bertolf en bandleden het beroemde Crosby, Stills, Nash & Young-album. De bijbehorende verhalen over de totstandkoming van de legendarische plaat maken de avond compleet. De tour borduurt voort op het concept dat de Zwollenaar met het Beatles-album Abbey Road op de planken zette. Dat is alweer enkele jaren geleden. Bertolf Lentink en The Beatles...een gouden combinatie. Niet alleen omdat Bertolf het repertoire van The Fab 4 zo goed kan spelen, maar vooral omdat hij het met zijn hart doet. En als virtuositeit en oprechtheid hand in hand gaan, dan heb je als luisteraar niets meer te wensen.

Bertolf, foto RTV Oost
Bertolf Lentink

Het hart wil ook wat
Als Beatlesfans hébben wij daarom iets met Bertolf Lentink. Misschien wel omdat het juist altijd de muziek en de verhalen zijn die centraal staan. Verder wordt alles ontdaan van alle opsmuk. Geen Beatleskostuums, geen uitgesproken decors en ook geen authentieke instrumenten, die pre-cies qua type en serienummer overeenkomen met die éne gitaar die John Lennon op dat éne nummer speelde. Overeind blijft het vakmanschap en het speelplezier van Bertolf en band. De bezieling. De manier waarop de muzikanten echt ín de nummers kruipen. Er gaat een soort 'weten' van hen uit, onder welke omstandigheden en met welke intentie de nummers geschreven zijn. Het zijn juist deze elementen die mij als luisteraar raken. Stiekem méér dan wat The Analogues, hoe knap en geweldig ook, op dit moment doen met Sgt. Pepper. Het hart wil ook wat.

Her Majesty: Back to Abbey Road


Gegrepen door de muziek en het verhaal
De bezieling van Bertolf en Her Majesty spreekt voor mij uit een speciaal nummer dat tijdens het theaterprogramma Back To Abbey Road gespeeld werd. De enige eigen compositie van de avond, getiteld This Is How The World Began. Een Beatlesachtige song die speciaal voor de voorstelling geschreven werd. Het is een liefdevolle ode aan The Fab 4. Op de achtergrond werden foto's geprojecteerd van bezoekjes aan bijzondere plekken in Liverpool en Londen. Zo zagen we Bertolf als tiener met, vermoedelijk, zijn vader op de trappen van de Abbey Road-studio's staan. Het waren deze beelden en klanken die me kippenvel bezorgden. Vanwege de herkenbaarheid. Hebben we allemaal niet zo'n zelfde soort ontdekkingsreis naar The Beatles achter de rug? De platen, de plekken, de manier waarop we gegrepen werden door de muziek en het verhaal. Geniet even mee: [filmpje]





De details namen mij als luisteraar mee
Wanneer ik terugdenk aan Bertolfs theaterprogramma Back to Abbey Road, waarvan ik de show in Zutphen bijwoonde, dan zijn me nog meer dingen bijgebleven. Prachtig vond ik de grote zwart wit-foto's die tijdens het spelen van de liedjes achter de band werden geprojecteerd. Beelden uit de studio's destijds, die precies de sfeer van het nummer versterkten. Met zorg bij elkaar gezocht. Fijn vond ik ook de verhalen die Bertolf en zijn bandleden tussen de nummers vertelden. Het waren daarbij de details die mij als luisteraar meenamen, waardoor ik het betreffende liedje nog weer eens heel intensief doorleefde. Hoe bekend het me ook was. Muziek en verhalen versterkten elkaar hier overduidelijk.


Wat raakte Bertolf zelf het meest?
Ik vroeg Bertolf welke nummers hem zélf het meest raakten, tijdens het spelen. Hij vertelde me: Something is een song die mij bij het spelen altijd naar de keel grijpt. Omdat het gewoon de allerbeste song ooit geschreven is, denk ik. Na de pauze had ik dat altijd heel erg met Isolation van Lennon. Vooral naarmate ik de situatie van John beter kon inschatten door er over te lezen: het feit dat z'n telefoon werd afgetapt, het gevoel dat hij constant in de gaten werd gehouden. En natuurlijk ook het isolement dat veroorzaakt werd door zijn roem. [filmpje]





Hoe zou het ideale Beatlesalbum uit 1971 er uit hebben gezien?
Het unieke aan Back To Abbey Road vond ik overigens de opzet van het tweede deel van het programma. Nadat vóór de pauze het hele Beatlesalbum van A tot Z gespeeld was, keerden de muzikanten met een interessante vraag terug op het podium. Die vraag luidde: hoe zou de ideale Beatlesplaat er uit hebben gezien als John, Paul, George en Ringo in 1971 gewoon door waren gegaan als band? Als ze hun zakelijke en persoonlijke meningsverschillen op dat moment hadden kunnen overbruggen en verder waren gegaan met muziek maken? Bekijk dit fragment waarin Bertolf over die gedachte vertelt. En beluister vooral ook de versie van Maybe I'm Amazed die de band vervolgens speelt. Over bezieling gesproken! [filmpje]





De ijzersterke Beatlesplaat die er niet meer kwam
Individueel leverden de vier begin jaren '70 hele sterke albums af, misschien wel de beste uit hun solocarrière. Wat gebeurt er als je het mooiste van die toch al prachtige elpees op één plaat zou zetten? Hoe zou dan dat fictieve album, toepasselijk Imagine genaamd, hebben geklonken? In een interview met Bertolf las ik dat de keuze voor de nummers niet meeviel. Kill your darlings. Je hebt al snel te veel materiaal. Maar de selectie van het vroege solowerk die ik als toehoorder voorgeschoteld kreeg, was adembenemend. En ik begreep hem. Er zaten nummers bij die ik nog nooit live had gehoord. Fascinerend en ontroerend. De McCartney-strot van Bauke Bakker verdient daarbij een speciale vermelding.

"Imagine"
(1971)

1. Instant Karma
2. Isn't It A Pity
3. Dear Boy
4. Maybe I'm Amazed
5. It Don't Come Easy
6. Isolation
7. Wah Wah / Too Many People / How Do You Sleep
8. Imagine
9. Back Seat Of My Car
10. Love


En nu... een avondvullend programma over McCartney als songwriter?
Na Back To Abbey Road vertelde Bertolf in zijn theaterprogramma Bloedlijn over de muzikanten en de liedjes die hem als muzikant gevormd hebben. En nu is er dan het zeer succesvolle Crosby, Stills, Nash & Young-programma. Beste Bertolf, volg je eigen pad en je eigen hart, maar wat zou het mooi zijn als je eens een theaterprogramma maakt rond het vakmanschap van Paul McCartney als songwriter. Met daarin een dwarsdoorsnede van liedjes uit de lange carrière van onze Paul. Liedjes die bijzonder zijn, om hoe ze compositorisch in elkaar zitten, om de omstandigheden waarin ze gemaakt zijn. Om McCartneys creativiteit en vernieuwende kracht. De Magie van McCartney, zeg maar. Jij kunt die liedjes spelen en jij kent de verhalen. Jij bent de man.

Mag deze er dan ook in? [filmpje]